Uluslararas\u0131 insan haklar\u0131 organizasyonlar\u0131 yay\u0131nlad\u0131klar\u0131 bir ortak bas\u0131n bildirisi ile Rusya Federasyonu’ndan i\u015fkence soru\u015fturmalar\u0131n\u0131n tamamlanmas\u0131n\u0131 ve ma\u011fdurlar ile hak savunucular\u0131n\u0131n can g\u00fcvenliklerinin temin edilmesini talep etti.<\/p>\n
4 Mart g\u00fcn\u00fc Human Rights Watch<\/a> (\u0130nsan Haklar\u0131 \u0130zleme),\u00a0 Front Line<\/a> (Cephe Hatt\u0131),\u00a0 the International Federation for Human Rights (FIDH)<\/a> (Uluslararas\u0131 \u0130nsan Haklar\u0131 Federasyonu) ve Civil Rights Defenders<\/a> (Sivil Hak Savunucular\u0131) taraf\u0131ndan yay\u0131nlanan bas\u0131n bildirisinde Rus yetkililerin \u00c7e\u00e7enya’daki i\u015fkence ve insanlar\u0131n ortadan kaybolmas\u0131 konular\u0131nda etkili soru\u015fturmalar\u0131n y\u00fcr\u00fct\u00fclmesinin gerekli oldu\u011fu vurguland\u0131.<\/p>\n Ortak bas\u0131n bildirisinde, \u0130slam Umarpashaev’in 11 Aral\u0131k 2009 tarihinde \u00c7e\u00e7enya’daki evinden ka\u00e7\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve serbest b\u0131rak\u0131ld\u0131\u011f\u0131 2 Nisan 2010 tarihine kadar i\u015fkencenin yan\u0131 s\u0131ra zalimane ve di\u011fer t\u00fcrden k\u00f6t\u00fc muamelelere maruz kald\u0131\u011f\u0131 ifade edildi. Umarpashaev’in yakla\u015f\u0131k 4 ay boyunca tutuldu\u011fu yer ise Rus i\u015fgali alt\u0131ndaki \u00c7e\u00e7en Cumhuriyeti \u0130\u00e7kerya’da kurulan kukla rejimin OMON (\u00d6zel G\u00f6revli Polis Kuvveti) genel merkeziydi. Umarpashaev, al\u0131konuldu\u011fu bu binada ellerinden kelep\u00e7e ile bir radyot\u00f6re ba\u011fland\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve d\u00fczenli yemekten yoksun b\u0131rak\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtti.<\/p>\n HRW’un Moskova \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131ndan Tanya Lokshina, “Y\u0131llard\u0131r \u00c7e\u00e7enya’da faaliyetlerimizi s\u00fcrd\u00fcr\u00fcyoruz. Bug\u00fcnlerde insanlar \u00fclkeyi de facto olarak hakimiyeti alt\u0131nda bulunduran Ramzan Kadirov ile onun g\u00fcvenlik g\u00fc\u00e7lerine kar\u015f\u0131 herhangi bir \u015fikayette bulunmaktan korkuyor. \u0130slam Umarpashaev’in b\u00f6ylesi bir d\u00f6nemde adalet aray\u0131\u015f\u0131 b\u00fcy\u00fck bir cesaret \u00f6rne\u011fidir” dedi.<\/p>\n Umarpashaev’in serbest b\u0131rak\u0131lmas\u0131 ile babas\u0131n\u0131n insan haklar\u0131 savunucular\u0131n\u0131n yard\u0131mlar\u0131yla Avrupa \u0130nsan Haklar\u0131 Mahkemesi’ne ba\u015fvurmas\u0131 sayesinde ger\u00e7ekle\u015fti. Ancak \u0130slam’\u0131 ka\u00e7\u0131ranlar onu serbest b\u0131rakmadan \u00f6nce ya\u015fan\u0131lanlar hakk\u0131nda sessiz kalmazsa kendisinin ve ailesinin ba\u015f\u0131na gelecekler konusunda onu tehdit ettiler. Bu tehlikeli duruma ra\u011fmen hak savunucular\u0131n\u0131n deste\u011fiyle yasal yollardan hakk\u0131n\u0131 aramaya \u00e7al\u0131\u015fan \u0130slam, “devlet tan\u0131k koruma” program\u0131na al\u0131nd\u0131. Ne var ki bu birimde \u00e7al\u0131\u015fan bir g\u00f6revli \u0130slam ve ailesini OMON subaylar\u0131yla biraraya getirdi.<\/p>\n Civil Rights Defender’in y\u00f6neticisi Robert H\u00e5rdh, “Bu durum Rusya’nn tan\u0131k koruma sisteminin nas\u0131l \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131na ya da en az\u0131ndan hak ihlalleri konusunda \u00c7e\u00e7en kurbanlar a\u00e7\u0131s\u0131ndan nas\u0131l i\u015fledi\u011fini ortaya koyan net bir \u00f6rnektir. Umarpashaev’in i\u015fkenceye maruz kalmas\u0131 ve akabinde ya\u015fan\u0131lanlar \u00c7e\u00e7enya’daki mevcut insan haklar\u0131 durumu ve genel olarak Kuzey Kafkasya’daki cezadan muafiyet uygulamas\u0131n\u0131 g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne sermektedir” dedi.<\/p>\n Avrupa \u0130nsan Haklar\u0131 Komiseri Thomas Hammarberg’in konuya m\u00fcdahil olmas\u0131yla bu y\u0131l\u0131n Ocak ay\u0131nda soru\u015fturmada bir tak\u0131m ilerlemeler g\u00f6zlemlendi.<\/p>\n FIDH Ba\u015fkan\u0131 Souhayr Belhassen, “Bu uzun s\u00fcredir bekledi\u011fimiz olumlu bir geli\u015fme, umar\u0131z ki Umarpashaev’in durumunda adalet yerini bulacakt\u0131r. \u0130nsanlar\u0131n ka\u00e7\u0131r\u0131lmas\u0131 ve i\u015fkence g\u00f6rmeleri uzun y\u0131llard\u0131r \u00c7e\u00e7enya’da cezas\u0131z kalan uygulamalar oldu. Bug\u00fcne kadar sadece tek bir Rus polisi i\u015fkenceden \u00f6t\u00fcr\u00fc h\u00fck\u00fcm giydi. Buna ra\u011fmen Kadirov’un kontrol\u00fc alt\u0131nda bu faaliyetleri y\u00fcr\u00fcten yerel g\u00fc\u00e7ler i\u00e7in \u015fimdiye kadar herhangi bir cezaland\u0131rma g\u00f6r\u00fclmedi. Bu durum \u00c7e\u00e7enya’daki insan haklar\u0131 ihlallerini t\u00fcm Kuzey Kafkasya’ya yaymaktad\u0131r” dedi.<\/p>\n Rusya’n\u0131n \u00f6nde gelen gazetelerinden Novaya Gazeta’n\u0131n \u015eubat 2011’de bildirdi\u011fine g\u00f6re, \u00c7e\u00e7enya’daki OMON birli\u011finin ba\u015f\u0131 soru\u015fturmay\u0131 y\u00fcr\u00fcten m\u00fcfetti\u015flere e\u011fer OMON tesislerine girmeye kalkarsan\u0131z size ate\u015f a\u00e7ar\u0131z diye tehdit etti. Khankala’daki Rus \u00fcss\u00fcnde bulunan askeri birlik can g\u00fcvenliklerinden endi\u015fe etti\u011fi i\u00e7in OMON binas\u0131na gitmeyi reddetti. Ancak m\u00fcfetti\u015fler kendi g\u00fcvenlikleri ve insan haklar\u0131 savunucular\u0131ndan olu\u015fan bir grup ile OMON y\u00f6netim merkezine girmeyi ba\u015fard\u0131. \u0130slam Umarpashaev burada kendisine i\u015fkence edenlerden bir subay\u0131 tan\u0131d\u0131.<\/p>\n Umarpashaev ve ailesi say\u0131s\u0131z tehdit ald\u0131. \u0130nsan haklar\u0131 savunucular\u0131 da onu ve t\u00fcm ailesini korumak i\u00e7in \u00c7e\u00e7enya’dan tahliye etti. Ancak devam eden soru\u015fturma nedeniyle Umarpashaev’in zaman zaman Grozny’e gelmesi gerekmekte.<\/p>\n Front Line y\u00f6neticisi Mary Lawlor, “Umarpashaev’e yard\u0131m eden yerel insan haklar\u0131 savunucular\u0131n\u0131n can g\u00fcvenliklerinden ciddi bi\u00e7imde endi\u015fe etmekteyiz” dedi.<\/p>\n Uluslararas\u0131 insan haklar\u0131 organizasyonlar\u0131 ortak bas\u0131n bildirilerinde, Rusya’n\u0131n uluslararas\u0131 partnerlerini, Rus h\u00fck\u00fcmetine konuyla ilgili faaliyetlerini s\u00fcrd\u00fcren mobil insan haklar\u0131 grubunun \u00fcyelerinin ve Umarpashaev ile ailesinin can g\u00fcvenliklerinin sa\u011flanmas\u0131 i\u00e7in bask\u0131 yapmaya \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131. Grup ayr\u0131ca \u00c7e\u00e7enya’daki hak ihlalleri ile ilgili y\u00fcr\u00fct\u00fclecek etkili soru\u015fturmalar\u0131n Dmitri Medvedev’in s\u0131k s\u0131k dile getirdi\u011fi Rusya’n\u0131n hukukun \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcne \u00f6nem verdi\u011finin ger\u00e7ek bir g\u00f6stergesi olacakt\u0131r ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Uluslararas\u0131 insan haklar\u0131 organizasyonlar\u0131 yay\u0131nlad\u0131klar\u0131 bir ortak bas\u0131n bildirisi ile Rusya Federasyonu’ndan i\u015fkence soru\u015fturmalar\u0131n\u0131n tamamlanmas\u0131n\u0131 ve ma\u011fdurlar ile hak savunucular\u0131n\u0131n can g\u00fcvenliklerinin temin edilmesini talep etti.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[1640],"views":3587,"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10373"}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=10373"}],"version-history":[{"count":2,"href":"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10373\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10376,"href":"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10373\/revisions\/10376"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=10373"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=10373"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=10373"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}