{"id":12114,"date":"2012-09-21T12:31:56","date_gmt":"2012-09-21T09:31:56","guid":{"rendered":"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/?p=12114"},"modified":"2012-09-21T12:32:56","modified_gmt":"2012-09-21T09:32:56","slug":"zara-murtazaliyeva-beni-de-diger-mahkumlari-da-dovduler","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/2012\/09\/zara-murtazaliyeva-beni-de-diger-mahkumlari-da-dovduler\/","title":{"rendered":"Zara Murtazaliyeva: “Beni de, Di\u011fer Mahkumlar\u0131 da D\u00f6vd\u00fcler!”"},"content":{"rendered":"

Ter\u00f6rizm ile su\u00e7lanarak mahkum edilen \u00c7e\u00e7en Zara Murtazaliyeva, 9 y\u0131ld\u0131r tutuldu\u011fu Mordovya IK-13 Hapishanesi’nden sal\u0131verildi. 3 Eyl\u00fcl g\u00fcn\u00fc sal\u0131verildi\u011fi hapishanenin \u00f6n\u00fcnde kendisini bekleyen Rus dergisi “The New Times<\/a>“\u0131n muhabiri de ilgi \u00e7ekici bir r\u00f6portaj yapt\u0131.<\/p>\n

Zara Murtazaliyeva, 2004 y\u0131l\u0131nda tutukland\u0131\u011f\u0131nda Pyatigorsk’taki Dil Bilimi Fak\u00fcltesi’nde okuyan bir \u00f6\u011frenciydi. \u00c7e\u00e7en Cumhuriyeti \u0130\u00e7kerya’daki ikinci Rus askeri i\u015fgali Rus ordusunun kural tan\u0131maz kanl\u0131 metotlar\u0131 ile devam ediyor ve Kremlin’de Kafkasya uyruklulara, \u00f6zellikle de \u00c7e\u00e7enlere y\u00f6nelik bir cad\u0131 av\u0131 y\u00fcr\u00fct\u00fcyordu. Mart 2004’te, Moskova metrosunda 39 ki\u015finin \u00f6ld\u00fc\u011f\u00fc bir bombalama olay\u0131ndan hemen sonra Zara Murtazaliyeva tutukland\u0131. Rus yetkililer Zara’y\u0131 bir al\u0131\u015fveri\u015f merkezini havaya u\u00e7urma haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131 i\u00e7erisinde olmakla su\u00e7lad\u0131lar. Rus polisi, gen\u00e7 k\u0131z\u0131n \u00e7antas\u0131nda al\u0131\u015fveri\u015f merkezinin planlar\u0131n\u0131 ve 196 gr a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131ndaki patlay\u0131c\u0131 bir maddeyi buldu\u011funu iddia ediyordu. Gen\u00e7 k\u0131z t\u00fcm su\u00e7lamalar\u0131 reddederek, t\u00fcm bu nesnelerin tuvalete gitti\u011fi s\u0131rada polis taraf\u0131ndan \u00e7antas\u0131na yerle\u015ftirildi\u011finde \u0131srar etti. Ne var ki \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131\u011f\u0131 Moskova \u015eehir Mahkemesi’nde, Moskova’daki Manezhnaya Meydan\u0131’nda bulunan “Okhotny Ryad” adl\u0131 al\u0131\u015fveri\u015f merkezine bombal\u0131 eylem haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131nda olmaktan su\u00e7lu bulundu. T\u00fcm tan\u0131nm\u0131\u015f insan haklar\u0131 savunucular\u0131n\u0131n karar\u0131 adaletsiz olarak nitelendirmesine ve her t\u00fcrl\u00fc \u00e7abas\u0131na ra\u011fmen, gen\u00e7 k\u0131z 9 y\u0131l\u0131n\u0131 hapishanede ge\u00e7irdi ve 3 Eyl\u00fcl 2012 tarihinde serbest b\u0131rak\u0131ld\u0131. Zara serbest b\u0131rak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda sadece Moskova \u015eehir Mahkemesi Yarg\u0131c\u0131 Marina Komarova’ya tek bir soru sormak istedi\u011fini dile getirdi, “Hakk\u0131mda verdi\u011fin karardan sonra nas\u0131l uyuyabildin?”<\/em><\/p>\n

\u0130\u015fte o r\u00f6portaj:<\/span><\/p>\n

New Times: Hapishanedeki son g\u00fcn\u00fcn nas\u0131l ge\u00e7ti?<\/strong><\/em>
\n Zara Murtazaliyeva:<\/strong> 3 Eyl\u00fcl 2012 tarihinde ba\u015fka bir mahkum ile birlikte sal\u0131verildim. Gitmemize izin vermeden \u00f6nce bizi \u00fc\u00e7 kez arad\u0131lar ki normalde mahkumlar bir defa aran\u0131yorlar. G\u00fcvenlik kameralar\u0131n\u0131n bulundu\u011fu \u00f6zel bir odada bizi \u00e7\u0131r\u0131l\u00e7\u0131plak soydular. Ard\u0131ndan da bir jinekoliste g\u00f6sterildik ve bir sandalye \u00fczerinde muayene edildik.<\/p>\n

New Times: Hapishaneden d\u0131\u015far\u0131ya \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131 yasak olan bir\u015fey var m\u0131?<\/strong><\/em>
\n Zara Murtazaliyeva:<\/strong> Mahkumlar taraf\u0131ndan imzalanm\u0131\u015f herhangi bir \u015fikayet metni, telefon numaralar\u0131 ve adresler. Hapishane y\u00f6netimi i\u00e7eriden d\u0131\u015far\u0131ya \u00e7\u0131karabilece\u011finiz her t\u00fcrl\u00fc bilgiden korkuyor. Kad\u0131n mahkumlardan erkeklerden daha \u00e7ok korkuyorlar. Ayr\u0131ca ziyaret\u00e7ilerinizle de a\u00e7\u0131k a\u00e7\u0131k konu\u015fman\u0131z tehlikeli, \u00e7\u00fcnk\u00fc ziyaret odalar\u0131nda kay\u0131t cihazlar\u0131 bulunuyor. Esas\u0131nda sadece bu odada de\u011fil, sizi 7 g\u00fcn 24 saat dinliyorlar. Do\u011fal olarak ta bir kad\u0131n mahkum serbest b\u0131rak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda di\u011fer mahkumlar onlara \u00e7e\u015fitli adresler ve telefon numaralar\u0131 vererek sevdiklerine mesajlar\u0131n\u0131 iletmelerini istiyor.<\/p>\n

New Times: Mektup ya da \u00e7e\u015fitli notlar\u0131 d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131karman\u0131za izin verdiler mi?<\/strong><\/em>
\n Zara Murtazaliyeva:<\/strong> Hapishanenin M\u00fcd\u00fcr Yard\u0131mc\u0131s\u0131 Tatiana Bezzubova not defterimdeki sayfalar\u0131n yar\u0131s\u0131n\u0131 kopar\u0131p ald\u0131 ve bu sayfalarda telefon numaralar\u0131 ile adresler yer al\u0131yordu. Bir g\u00fcn \u00f6ncesinde yaz\u0131l\u0131 malzemelerim denetlenmi\u015f olmas\u0131na ra\u011fmen bunu yapt\u0131. Pek \u00e7ok \u015feyi sans\u00fcrl\u00fcyorlar ve el koyduklar\u0131n\u0131 da bir zarf\u0131n i\u00e7erisine yerle\u015ftirerek m\u00fch\u00fcrl\u00fcyorlar. Sabah erken saatten itibaren benim kald\u0131\u011f\u0131m b\u00f6l\u00fcmden k\u0131zlar vedala\u015fmaya geldi ama gardiyanlar “Ne yap\u0131yorsunuz burada? Defolun!” gibi s\u00f6zlerle onlar\u0131 kovalad\u0131. \u00c7o\u011fu g\u00f6zya\u015flar\u0131n\u0131 tutamayarak a\u011flad\u0131. \u0130\u00e7lerinde iki \u00c7e\u00e7en kad\u0131n da vard\u0131. Al\u0131\u015f\u0131lagelmi\u015f s\u00f6zlerle a\u011f\u0131t yak\u0131yorlard\u0131, “\u0130\u015fte \u00c7e\u00e7enya’y\u0131 g\u00f6rmeye gidiyorsun, o g\u00fczel da\u011flar\u0131 g\u00f6receksin. Oysa biz oralar\u0131 bir daha g\u00f6rebilecek miyiz bilmiyoruz…”<\/p>\n

New Times: Nisan 2005’e geri d\u00f6nelim. Hapishaneye getirildin. Rus Ceza Kanunu’nun 205.Maddesi ile -Ter\u00f6rizm ve Patlay\u0131c\u0131 Madde Bulundurmak- mahkum edilmi\u015ftin. Ayr\u0131ca bu d\u00f6nemde de Rus-\u00c7e\u00e7en Sava\u015f\u0131 t\u00fcm h\u0131z\u0131yla devam ediyordu. Nas\u0131l bir muamele g\u00f6rd\u00fcn?<\/strong><\/em>
\n Zara Murtazaliyeva:<\/strong> Ka\u00e7maya \u00e7al\u0131\u015fanlara uygulad\u0131klar\u0131 “Profuchet” ad\u0131 verilen “\u00f6nleyici g\u00f6zlem” alt\u0131na al\u0131nd\u0131m. Bu \u00f6zel bir kontrol. Bir bu\u00e7uk y\u0131l boyunca herg\u00fcn g\u00f6revli personele rapor verdim. “Senin gibi daha annelerinin karn\u0131ndayken \u00f6ld\u00fcrmek laz\u0131m. Hepinizi yok etmeli!” gibi nefret s\u00f6ylemlerine maruz kal\u0131yordum. Bu t\u00fcrden s\u00f6zleri di\u011fer mahkumlardan dahi duymad\u0131m. Ger\u00e7i kimseyle arkada\u015fl\u0131k kurmaya \u00e7al\u0131\u015fmad\u0131m, benim durumuma benzer durumda olan \u00fc\u00e7 d\u00f6rt k\u0131zla konu\u015fuyordum sadece.<\/p>\n

New Times: \u00c7e\u015fitli defalar tecrit odas\u0131na kapat\u0131ld\u0131n. Neden?<\/strong><\/em>
\n Zara Murtazaliyeva: <\/strong>\u00d6zellikle hapishanede ge\u00e7irdi\u011finiz s\u00fcrenin ilk d\u00f6nemi boyunca, baz\u0131 haklar\u0131n\u0131z\u0131n oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorsunuz ve hapishane y\u00f6netimine bir\u015feyler kan\u0131tlamak i\u00e7in u\u011fra\u015f\u0131yorsunuz. Bu ilk d\u00f6nemim boyunca ben de bir\u015feyleri de\u011fi\u015ftirebilece\u011fim inanc\u0131 ile s\u00fcrekli m\u00fccadele ettim. Ama bir s\u00fcre sonra art\u0131k yoruldum ve bunlar\u0131n hepsinin yarars\u0131z oldu\u011funu bu sistemin d\u0131\u015far\u0131dan de\u011fi\u015ftirelemiyece\u011fini anlad\u0131m. Dahas\u0131 hapishane y\u00f6netimine ya da di\u011fer makamlara \u015fikayetinizi iletti\u011finizde, birileri sizinle konu\u015fmaya geliyor. Mahkumla ger\u00e7ekle\u015ftirdikleri g\u00f6r\u00fc\u015fmenin ard\u0131ndan hapishane y\u00f6neticinin odas\u0131nda \u00e7aylar\u0131n\u0131 i\u00e7iyor ve gidiyorlar. Kocaman bir aile gibiler. Ama onlar gittikten sonra kendinizi tecrit odas\u0131nda buluyorsunuz, bu kez \u015fartlar daha da a\u011f\u0131rla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f oluyor. 10-15 g\u00fcn boyunca sizi orada tutuyorlar. San\u0131r\u0131m ilk olarak ya\u015fam \u015fartlar\u0131, d\u00fc\u015f\u00fck \u00fccretler ve dayaklardan \u00f6t\u00fcr\u00fc \u015fikayette bulunmu\u015ftum.<\/p>\n

New Times: Ger\u00e7ekten sizi d\u00f6v\u00fcyorlar m\u0131yd\u0131?<\/strong><\/em>
\n Zara Murtazaliyeva: <\/strong>Beni d\u00f6vd\u00fcler; di\u011fer mahkumlar da dayak yedi. \u00c7ok vah\u015fice. G\u00fcnl\u00fck g\u00f6revlerini yapmazsan, seni d\u00f6v\u00fcyorlar; herhangi bir su\u00e7 i\u015flersen, seni d\u00f6v\u00fcyorlar. Seni \u00e7a\u011f\u0131r\u0131yorlar ve demir sopalarla d\u00f6v\u00fcyorlar. Bu sadece ac\u0131 veren bir \u015fey de\u011fil, ayn\u0131 zaman \u00e7ok a\u015fa\u011f\u0131lay\u0131c\u0131 bir uygulama. Ama bu dayak olay\u0131yla ilgili hi\u00e7bir \u015feyi kan\u0131tlamayam\u0131yorsunuz, \u00e7\u00fcnk\u00fc revirde g\u00f6rev yapan doktoar yaralar\u0131n\u0131z ya da vurmadan kaynaklanan izleri belgelemekten ka\u00e7\u0131n\u0131yor. Doktorlar birlikte \u00e7al\u0131\u015ft\u0131klar\u0131 hapishane y\u00f6netimine kar\u015f\u0131 olacak bir i\u015flemi asla yapm\u0131yor.<\/p>\n

New Times: Ne kadar bu durum b\u00f6yle devam etti?<\/strong><\/em>
\n Zara Murtazaliyeva: <\/strong>2005 y\u0131l\u0131 yaz\u0131nda, \u0130\u015fkencenin \u00d6nlenmesine Kar\u015f\u0131 Avrupa Komisyonu’ndan bir delegasyon Rusya Federasyonu Federal Cezaevleri Servisi Y\u00f6neticisi Yuri Kalinin ile birlikte bizim bulundu\u011fumuz hapishanede incelemelerde bulunmak \u00fczere geldi. Genelde bu tip ziyaretlerden \u00f6nce ya\u015fl\u0131 mahkumlar gelerek sizi uyar\u0131r, “\u015eikayet ederseniz, pek \u00e7ok probleminiz olur” derler. Hapishane y\u00f6netimi de konu\u015fabilece\u011finden \u015f\u00fcphelendi\u011fi aktif mahkumlar\u0131 delegasyondan gizledi ve tehdit etti; ama geride b\u0131rakt\u0131klar\u0131 mahkumlar gelenlerin yabanc\u0131lardan olu\u015fan bir heyet oldu\u011funu fark ettiklerinde konu\u015fmaya ba\u015flad\u0131lar; dayaklardan, yiyecek depolar\u0131ndaki farelerden ve d\u00fc\u015f\u00fck \u00fccretlerden bahsettiler. Hapishane y\u00f6netimi art\u0131k hi\u00e7bir \u015feyi gizleyemeyece\u011fini anlad\u0131\u011f\u0131nda bizlerin de g\u00f6r\u00fc\u015fmelerin yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 salona gitmemize izin verdi. Orada “profuchet”ten bahsettik. “Ter\u00f6ristler” olarak herhangi bir erken tahliye beklentisi i\u00e7inde olmad\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 ya da gelece\u011fe y\u00f6nelik herhangi bir umut ta\u015f\u0131mad\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 s\u00f6yledik. Delegasyon ayr\u0131l\u0131r ayr\u0131lmaz \u00fc\u00e7 ya da d\u00f6rt mahkum cezaland\u0131r\u0131lmak i\u00e7in hemen tecrit h\u00fccresine kapat\u0131ld\u0131. Ama k\u0131sa bir s\u00fcre sonra, yabanc\u0131 delegasyonlar\u0131n, Moskova’dan ve onlar\u0131n Federal Ceza \u0130nfaz Servisi’nden yerel temsilcilerinin d\u00fczenli ziyaretleri ba\u015flad\u0131. Bundan sonra bizi daha az d\u00f6vmeye ba\u015flad\u0131lar. Ama Mordovya’daki IK-2 ceza kolonisinde kad\u0131n mahkumlar\u0131n halen daya\u011fa maruz kald\u0131klar\u0131n\u0131 biliyorum. Hastahanedeyken, oradan getirilmi\u015f iki kad\u0131nla kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131m. \u00c7ok k\u00f6t\u00fc d\u00f6v\u00fclm\u00fc\u015flerdi, ba\u015flar\u0131nda, ellerinde ve bedenlerinde k\u0131r\u0131klar ve morluklar vard\u0131. Bir mahkumun \u00f6ld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc ve bu duruma dayanamayan iki mahkumun da intihar etti\u011fini anlatt\u0131lar. Dediklerine g\u00f6re \u015fikayette bulunabilecekleri herhangi bir yerde yok. Hapishanedeki ilk g\u00fcnlerini ge\u00e7irmiyorlar, bu nedenle \u015fikayet halinde ba\u015flar\u0131na neler gelece\u011finin fark\u0131ndalar. Orada yapayaln\u0131zlar ve korktuklar\u0131 i\u00e7in de hi\u00e7bir yere ba\u015fvuram\u0131yorlar, biliyorlar ki m\u00fcfetti\u015f gitit\u011fi anda i\u00e7inde bulunduklar\u0131 \u015fartlar sadece daha da k\u00f6t\u00fcle\u015fecek.<\/p>\n

New Times: Hapishanedeki hukuksuz uygulamalara kar\u015f\u0131 direnen \u00e7ok fazla mahkum var m\u0131?<\/strong><\/em>
\n Zara Murtazaliyeva: <\/strong>\u00dc\u00e7 ay kadar \u00f6nce, Federal Cezaevleri Y\u00f6neticisi Aleksandr Reimer, Mordovya’daki hapishanelerin durumunu g\u00f6rmek \u00fczere geldi. Ama bizim tutuldu\u011fumuz cezaevine gelemeden Moskova’dan ald\u0131\u011f\u0131 bir telefon \u00fczerine ayr\u0131ld\u0131. Yerine yard\u0131mc\u0131s\u0131n\u0131 g\u00f6nderdi. Yard\u0131mc\u0131s\u0131na konu\u015fan kad\u0131nlar ya\u015fam ko\u015fullar\u0131ndan, rutubetten, s\u0131cak su s\u0131k\u0131nt\u0131s\u0131ndan ki biri sabah biri de ak\u015fam olmak \u00fczere bir saat s\u00fcreyle s\u0131cak su veriliyor, bah\u00e7elerdeki uzun \u00e7al\u0131\u015fma saatlerinden \u015fikayet ettiler. 40 kadar mahkum bu \u015fikayet dilek\u00e7esini imzalad\u0131. Komisyon ayr\u0131l\u0131r ayr\u0131lmaz bu kad\u0131nlar\u0131n hepsi tecrit odalar\u0131na kapat\u0131ld\u0131. Ama hala \u015fikayet etmekten korkmayan ve hakk\u0131n\u0131 arayan kad\u0131nlarda da var, \u00f6rne\u011fin Yuliana Balashova isimli kad\u0131n mahkum gece g\u00fcnd\u00fcz \u015fikayet dilek\u00e7eleri yaz\u0131yor. Hala adaletin yerine gelece\u011fine dair umudu var.<\/p>\n

New Times: Peki \u00c7e\u00e7en mahkumlar\u0131n durumu nas\u0131l?<\/strong><\/em>
\n Zara Murtazaliyeva: <\/strong>Hapishane y\u00f6netimi Kafkas uyruklulara ve \u00f6zellikle \u00c7e\u00e7enlere kar\u015f\u0131 insanlardan kurulu gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor. \u00d6rne\u011fin di\u011fer t\u00fcm mahkumlar erken tahliye olabilirken, \u00c7e\u00e7enler i\u00e7in bu m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil. Ge\u00e7ti\u011fimiz hafta bir \u00c7e\u00e7en kad\u0131n \u015fartl\u0131 tahliye ald\u0131. T\u00fcm cezaevi bu karara \u015fa\u015f\u0131rd\u0131, \u00e7\u00fcnk\u00fc bu son sekiz bu\u00e7uk y\u0131l i\u00e7erisinde bir \u00c7e\u00e7en mahkum i\u00e7in bu y\u00f6nde verilmi\u015f ilk ve tek karard\u0131. Ama genel olarak t\u00fcm uygulamalarda uyru\u011funuz size hat\u0131rlat\u0131l\u0131yor ve o y\u00f6nde muamelede bulunuyorlar.<\/p>\n

New Times: Hapishanede bir g\u00fcn\u00fcn nas\u0131l ge\u00e7iyordu?<\/strong><\/em>
\n Zara Murtazaliyeva: <\/strong>7\/24 g\u00f6zetim alt\u0131ndas\u0131n\u0131z. Dinleniyor, oturuyor ya da yat\u0131yor olman\u0131z bir\u015fey de\u011fi\u015ftirmiyor. Bir y\u0131l kadar \u00f6nce uyudu\u011fumuz b\u00f6l\u00fcmlere de video kameralar yerle\u015ftirdiler. Bu pek \u00e7ok de\u011fi\u015fik uyruktan kad\u0131n i\u00e7in son derece a\u015fa\u011f\u0131lay\u0131c\u0131 bir uygulama. Sabah 6.45’te m\u00fczik ile birlikte kalk\u0131yoruz, kahvalt\u0131n\u0131n ard\u0131ndan \u00e7al\u0131\u015fmaya gidiyoruz. Tatil g\u00fcnlerinde bile sizi \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131yorlar. \u0130ki hafta boyunca tam zamanl\u0131 \u00e7al\u0131\u015ft\u0131ktan sonra, bir g\u00fcn istirahat veriyorlar. \u0130n\u015faat i\u015f\u00e7ileri i\u00e7in tulumlar, askerler i\u00e7in kamuflajlar, kot montlar dikiyoruz. Di\u011fer mahkumlara oranla bu i\u015ften iyi kazan\u0131yordum, ayl\u0131k 700-800 Ruble (40-46 TL) al\u0131yordum; ama di\u011fer mahkumlar genel olarak ayda 200-300 Ruble (11-16 TL) kazan\u0131yor. Dikim i\u015fini g\u00fczel yap\u0131yordum bu y\u00fczden kotam\u0131 doldurmak benim a\u00e7\u0131mdan kolay oluyordu. \u0130\u015ften sonra ise yemek ve du\u015f sizi bekliyor.<\/p>\n

New Times: Peki o zaman mektuplar\u0131n\u0131 yazacak zaman\u0131 nas\u0131l buluyordun?<\/strong><\/em>
\n Zara Murtazaliyeva: <\/strong>T\u00fcm bu mektup yazma i\u015flerini molalarda yap\u0131yorsunuz. \u00c7\u00fcnk\u00fc bo\u015f zaman olarak nitelendirilen di\u011fer t\u00fcm vakitler bir\u015feylerle doldurulmu\u015f durumda. Ki\u015fisel zaman olarak adland\u0131r\u0131lan saatler bile tematik i\u00e7erikli konu\u015fmalarla dolu. Mesela, alkol\u00fcn zararlar\u0131 hakk\u0131nda konu\u015fuyorlar. T\u00fcm mahkumlar ortak bir salonda toplanarak bunlar\u0131 dinlemek zorunda.<\/p>\n

New Times: Ge\u00e7en y\u0131llar i\u00e7erisinde hapishane \u015fartlar\u0131 nas\u0131l de\u011fi\u015fti?<\/strong><\/em>
\n \"\"Zara Murtazaliyeva: <\/strong>\u00d6rne\u011fin 8 y\u0131l \u00f6nce yediklerimizle bug\u00fcn\u00fc kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131rsak, elbette de\u011fi\u015fiklikler var. Bug\u00fcn daha \u00e7ok yenilebilir durumda. Ama mutfak ya da kantin \u00e7ok kirli. Herhangi bir komisyon geldi\u011finde, masalar\u0131n \u00fczerini mu\u015fambalarla kapat\u0131yorar ama di\u011fer vakitlerde ger\u00e7ek bir fakirlik var, temel temizlik malzemelerini bile temin etmiyorlar.<\/p>\n

New Times: Hapishaneye d\u00fc\u015fen bir kad\u0131na ne tavsiye edersin?<\/strong><\/em>
\n Zara Murtazaliyeva: <\/strong>Mahkum oldu\u011fumda, ilk fark\u0131na vard\u0131\u011f\u0131m \u015fey zay\u0131fl\u0131\u011f\u0131m\u0131 kimseye g\u00f6stermemem gerekti\u011fi oldu. T\u00fcm gece a\u011flar, ba\u015f\u0131m\u0131 yast\u0131\u011f\u0131n i\u00e7erisine g\u00f6merdim. Hasta oldu\u011funuz zaman bile kendi kendinize d\u0131\u015far\u0131da sizi sevdiklerinizin ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn bekledi\u011fini telkin etmelisiniz; mahkum ya\u015famas\u0131 i\u00e7in bir neden bulmal\u0131. Bunun i\u00e7in m\u00fccadele etmeli.<\/p>\n

New Times: Sana g\u00f6re hapishane \u015fartlar\u0131nda de\u011fi\u015ftirilmesi gereken \u015feyler neler?<\/strong><\/em>
\n Zara Murtazaliyeva:<\/strong> G\u0131dalar, ya\u015fam tarz\u0131, y\u00f6neticilerin mahkumlara y\u00f6nelik tutumu. Cezaevleri e\u011fer mahkumlar i\u00e7in kurulmu\u015fsa, dinlerinin ya da etnik k\u00f6kenlerinin herhangi bir farkl\u0131 uygulamaya maruz kalmamalar\u0131 gerekti\u011fine inan\u0131yorum. Cezalar\u0131 ne ise onu \u00e7ekmeliler. Y\u00f6neticiler hepsine e\u015fit ve iyi davranmal\u0131. Mahkumlar\u0131n haklar\u0131n\u0131n yenmesine, kimi mahkumlar\u0131n da \u00fczerinde olu\u015fturulan bask\u0131ya son verilmesi gerekiyor.<\/p>\n

New Times: Geride b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131n bu y\u0131llar i\u00e7erisinde ya\u015fad\u0131klar\u0131n\u0131 unutabilecek misin?<\/strong><\/em>
\n Zara Murtazaliyeva: <\/strong>Ke\u015fke, bir sabah uyansam ve t\u00fcm bunlar\u0131n korkun\u00e7 bir kabus oldu\u011funu g\u00f6rsem. Ama ne yaz\u0131k ki de\u011filler, bunlar\u0131 asla unutabilece\u011fimi sanm\u0131yorum. Ama birg\u00fcn hakk\u0131mda karar veren hakimi ya da savc\u0131y\u0131 g\u00f6r\u00fcrsem, o kad\u0131nlara soracak tek bir sorum var: verdi\u011finiz cezadan sonra nas\u0131l uyuyabildiniz? 8,5 y\u0131l \u00f6nce 20 ya\u015f\u0131ndaki masum gencecik bir k\u0131z\u0131n hayat\u0131n\u0131 karartt\u0131\u011f\u0131n\u0131z\u0131 bilerek bunca s\u00fcre boyunca su\u00e7luluk duygusu hissetmeden nas\u0131l ya\u015fayabildiniz?<\/p>\n

New Times: Peki \u015fimdi ne yapacaks\u0131n?<\/strong><\/em>
\n Zara Murtazaliyeva: <\/strong>Eve d\u00f6n\u00fcyorum. Annem hala \u00c7e\u00e7enya’da ya\u015f\u0131yor ve 200 ki\u015finin kat\u0131laca\u011f\u0131 bir ho\u015fgeldin partisi verecek. Daha sonra nerede ya\u015fayaca\u011f\u0131ma ve ne yapaca\u011f\u0131ma karar verece\u011fim. Belki gazetecilik ya da hukuk okuru\u00f6. Ama hen\u00fcz bir karar vermi\u015f de\u011filim.<\/p>\n

\u00a9Waynakh Online<\/strong><\/span><\/p>\n

YASAL UYARI<\/span>
\nSitede yer alan materyallerin t\u00fcm haklar\u0131 Waynakh Online’a aittir. Bu materyaller (haberden\/makaleden\/terc\u00fcme eserden sadece al\u0131nt\u0131 yap\u0131lsa dahi) ancak kaynak g\u00f6sterilerek ve aktif link verilerek kullan\u0131labilir. <\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Ter\u00f6rizm ile su\u00e7lanarak mahkum edilen \u00c7e\u00e7en Zara Murtazaliyeva, 9 y\u0131ld\u0131r tutuldu\u011fu Mordovya IK-13 Hapishanesi’nden sal\u0131verildi. 3 Eyl\u00fcl g\u00fcn\u00fc sal\u0131verildi\u011fi hapishanenin \u00f6n\u00fcnde kendisini bekleyen Rus dergisi “The New Times“\u0131n muhabiri de ilgi \u00e7ekici bir r\u00f6portaj yapt\u0131.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[131],"tags":[],"views":10663,"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12114"}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=12114"}],"version-history":[{"count":2,"href":"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12114\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12118,"href":"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12114\/revisions\/12118"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=12114"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=12114"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=12114"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}