{"id":6452,"date":"2009-11-24T12:42:25","date_gmt":"2009-11-24T10:42:25","guid":{"rendered":"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/?p=6452"},"modified":"2009-11-24T12:42:25","modified_gmt":"2009-11-24T10:42:25","slug":"hammarberg-istikrar-kuzey-kafkasya-dan-uzak","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/2009\/11\/hammarberg-istikrar-kuzey-kafkasya-dan-uzak\/","title":{"rendered":"Hammarberg: “\u0130stikrar Kuzey Kafkasya’dan Uzak…”"},"content":{"rendered":"

Avrupa Konseyi \u0130nsan Haklar\u0131 Komiseri Thomas Hammarberg’in 2-11 Eyl\u00fcl 2009 tarihleri aras\u0131nda Rusya, \u00c7e\u00e7enya ve \u0130ngu\u015fetya’ya yapt\u0131\u011f\u0131 ziyaretlerin sonu\u00e7 raporu bug\u00fcn a\u00e7\u0131kland\u0131.<\/p>\n

\n

Komisyoner ziyareti s\u0131ras\u0131nda \u0130ngu\u015fetya Cumhuriyeti ve \u00c7e\u00e7enya’daki en ciddi insan haklar\u0131 problemlerini Rusya destekli yetkililer ve b\u00f6lgede faaliyet g\u00f6steren sivil toplum \u00f6rg\u00fctleri ile g\u00f6r\u00fc\u015ft\u00fc.<\/p>\n

Yay\u0131nlanan raporda \u015fu ana ba\u015fl\u0131klara de\u011finildi: \u0130nsan Haklar\u0131 Savunucular\u0131n\u0131n Durumu, Ter\u00f6rizmle M\u00fccadele Y\u00f6ntemleri, Adam Ka\u00e7\u0131rma ve Ortadan Kaybolma Olaylar\u0131, Sava\u015f\u0131n getirdi\u011fi Cezadan Muafiyet, Sonu\u00e7 ve \u00d6neriler.<\/p>\n

Komisyoner sivil toplum \u00f6rg\u00fctleri taraf\u0131ndan yerine getirilen insan haklar\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n \u00f6nemine de\u011finerek, bu tip \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n sa\u011fl\u0131kl\u0131 y\u00fcr\u00fct\u00fclebilmesi i\u00e7in uygun ortmam\u0131n sa\u011flanmas\u0131n\u0131n ve insan haklar\u0131 savunucular\u0131n\u0131n g\u00fcvenliklerinin garanti edilmesi gerekti\u011fini vurgulad\u0131. “\u0130nsan haklar\u0131 savunucular\u0131na y\u00f6nelik son d\u00f6nemlerdeki cinayetler ve maruz kald\u0131klar\u0131 \u015fiddet olaylar\u0131 su\u00e7lular\u0131 bulmak ve failleri cezaland\u0131rmak i\u00e7in ciddi bi\u00e7imde soru\u015fturulmal\u0131d\u0131r” ifadesine raporda yer verildi.<\/p>\n

\u00d6te yandan, Komisyoner Hammarberg, \u0130ngu\u015f yetkililerin insan haklar\u0131 konusunda \u00e7al\u0131\u015fan sivil toplum \u00f6rg\u00fctleri ile d\u00fczenli diyalog kurma \u00e7abalar\u0131n\u0131 memnuniyetle kar\u015f\u0131lad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade etti. Bununla birlikte Komisyoner, insan haklar\u0131 organizasyonlar\u0131n\u0131n aktif \u00fcyelerini korumak i\u00e7in daha fazla \u00e7aba sarfedilmesinin \u015fart oldu\u011funa de\u011findi.<\/p>\n

\"\"Rapora g\u00f6re, Rus ve Moskova destekli \u00c7e\u00e7en y\u00f6neticiler 2009 y\u0131l\u0131n\u0131n ilk yar\u0131s\u0131nda 100’\u00fcn \u00fczerinde \u00f6zel operasyon (temizlik-zachistki) d\u00fczenledi. Ve Komisyoner ter\u00f6rle m\u00fccadelede \u00f6nlemlerin mutlaka insan haklar\u0131 normlar\u0131na tam uygun \u015fekilde y\u00fcr\u00fct\u00fclmesi gerekti\u011fine i\u015fare ederek: “Rus yetkililer t\u00fcm anti-ter\u00f6rizm operasyonlar\u0131nda uygulanacak kurallar\u0131 ve insan haklar\u0131 g\u00fcvencelerini yasa ile belirlemelidir. \u00d6zellikle yarg\u0131s\u0131z infaz olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 ortadan kald\u0131rmak i\u00e7in nerde nas\u0131l kuvvet kullan\u0131laca\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steren kesin ve a\u00e7\u0131k h\u00fck\u00fcmlere yer verilmelidir” dedi.<\/p>\n

Komisyoner bunun d\u0131\u015f\u0131nda, ter\u00f6rizmle m\u00fccadelenin dejenere edilerek i\u015fkence ve k\u00f6t\u00fc muameleye izin vermemesi gerekti\u011fini ifade etti. Raporda, “Ter\u00f6r \u015f\u00fcphelilerin g\u00f6zalt\u0131 ve mahkeme i\u015flemleri boyunca kesinlikle insan haklar\u0131 standartlar\u0131na uyulmal\u0131d\u0131r. \u00d6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcnden mahrum b\u0131rak\u0131lan her ki\u015finin kayd\u0131 tutulmal\u0131, bu \u015f\u00fcphelilere g\u00f6zalt\u0131n\u0131n ba\u015f\u0131nda bir avukata ve doktora eri\u015fmesine izin verilmelidir. Ayr\u0131ca, g\u00f6zalt\u0131 merkezleri d\u00fczenli olarak ba\u011f\u0131ms\u0131z denetime tabi olmal\u0131d\u0131r. \u015e\u00fcpheli aleyhinde elde edilen herhangi bir delile, i\u015fkence veya insanl\u0131k d\u0131\u015f\u0131 ya da a\u015fa\u011f\u0131lay\u0131c\u0131 metotlarla ula\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131n tespiti halinde adil yarg\u0131lanma garantisine uygun olarak bu deliller mahkemece de\u011ferlendirmeye al\u0131nmamal\u0131d\u0131r” ifadelerine yer verildi.<\/p>\n

Komisyoner, adam ka\u00e7\u0131rma, ortadan kaybolma, yarg\u0131s\u0131z infaz, di\u011fer yasad\u0131\u015f\u0131 \u00f6ld\u00fcrmeler ve ayr\u0131ca yasad\u0131\u015f\u0131 g\u00f6zalt\u0131 olaylar\u0131 konusunda yetkililere ba\u011f\u0131ms\u0131z ve etkin soru\u015fturmalar y\u00fcr\u00fct\u00fclmesi \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131nda bulundu. Raporda, sivil toplum \u00f6rg\u00fctlerinin 2008 y\u0131l\u0131ndan bu yana \u00c7e\u00e7enya’da adam ka\u00e7\u0131rma olaylar\u0131nda g\u00f6zle g\u00f6r\u00fcl\u00fcr bir art\u0131\u015f\u0131 tespit etti\u011fi vurguland\u0131. \u0130nsan Haklar\u0131 Merkezi “Memorial” in verilerine at\u0131f yap\u0131larak, 2008 y\u0131l\u0131 boyunca \u00c7e\u00e7enya’da ka\u00e7\u0131r\u0131lan sivil say\u0131s\u0131 42 iken, 2009 y\u0131l\u0131n\u0131n ilk d\u00f6rt ay\u0131nda bu say\u0131n\u0131n 58’e y\u00fckseldi\u011fi belirtildi. Bunun d\u0131\u015f\u0131nda Komisyoner Hammarberg, ter\u00f6rist \u015f\u00fcphelilerinin ve Kafkasya cephesi sava\u015f\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n yak\u0131nlar\u0131na y\u00f6nelik uygulanan cezaland\u0131rma y\u00f6ntemlerine de bir son verilmesi gerekti\u011fini vurgulad\u0131.<\/p>\n

\"\"Komisyoner, ge\u00e7mi\u015fteki kay\u0131plar\u0131n ve \u00c7e\u00e7enya’n\u0131n belli noktalar\u0131nda g\u00f6m\u00fcl\u00fc bulunan cesetlerin kimliklerinin tespiti i\u00e7in ara\u015ft\u0131rma yap\u0131lmas\u0131n\u0131n \u00f6nemine dikkat \u00e7ekti. Rapora g\u00f6re, 2000 ile 2009 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda \u00c7e\u00e7enya’da 3074 sivilin kayboldu\u011fu tahmin ediliyor. Bunun d\u0131\u015f\u0131nda, \u00c7e\u00e7enya’n\u0131n farkl\u0131 noktalar\u0131nda tespit edilen 60’\u0131n \u00fczerindeki toplu mezarda 3000’den fazla kimli\u011fi tespit edilememi\u015f cesedin g\u00f6m\u00fcl\u00fc oldu\u011funa da yer verildi.<\/p>\n

Komisyoner Thomas Hammarberg, hukukun \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn g\u00fc\u00e7lendirilmesi i\u00e7in daha ciddi ad\u0131mlar\u0131n at\u0131lmas\u0131 ve etkili soru\u015fturmalar\u0131n y\u00fct\u00fcr\u00fclmesi gerekti\u011fine inand\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade ederek, “Su\u00e7lular\u0131n cezaland\u0131r\u0131lmamas\u0131 gelene\u011fi halen devam ediyor” dedi. Raporda, “Yarg\u0131 ve kolluk g\u00fc\u00e7leri yolsuzlukla m\u00fccadele etmeye y\u00f6nelik \u00e7abalar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmelidir. Soru\u015fturma ve yarg\u0131lama safhalar\u0131nda g\u00f6rg\u00fc tan\u0131klar\u0131n\u0131n korunmas\u0131 elzemdir” denildi.<\/p>\n

\u0130ngu\u015fetya’daki yetkililer Komisyoner’e, \u0130ngu\u015fetya’n\u0131n Nazran dahil olmak \u00fczere Malgobek b\u00f6lgesi ve Ordzhonikidzevskaya yerle\u015fim yerinde halen \u00c7e\u00e7enya’dan 800’\u00fcn \u00fczerinde \u00fclkesinde yerinden edilmi\u015f ki\u015finin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bildirdi. Ancak sivil toplum temsilcileri ise \u00fclkesinde yerinden edilmi\u015f bu \u00c7e\u00e7en sivillerden \u00c7e\u00e7enya’ya d\u00f6nmek konusunda isteksiz olanlara y\u00f6nelik yetkililerin a\u015f\u0131r\u0131 derece bask\u0131 yapt\u0131\u011f\u0131, tehdit edildikleri ve \u00c7e\u00e7enya’ya d\u00f6nmedikleri takdirde bu ki\u015filere sa\u011flanan yard\u0131mlar\u0131n kesilece\u011finin s\u00f6ylendi\u011fini aktard\u0131. Komisyoner, yetkilileri Birle\u015fmi\u015f Milletler’in 1998 y\u0131l\u0131nda yay\u0131nlanan “\u00dclkesi \u0130\u00e7inde Yerinden Edilenler Konusunda Yol G\u00f6sterici \u0130lkeleri” \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda hareket etmeye \u00e7a\u011f\u0131rarak se\u00e7eneklerin a\u00e7\u0131k\u00e7a ve her bireye ayr\u0131ca sunulmas\u0131 gerekti\u011fini s\u00f6yledi. Bu se\u00e7eneklerin: g\u00f6n\u00fcll\u00fc, g\u00fcvenli ve onurlu bir d\u00f6n\u00fc\u015f; \u00fclkenin farkl\u0131 bir b\u00f6lgesinde g\u00f6n\u00fcll\u00fc yerle\u015fim; ya da yerel entegrasyon oldu\u011funa dikkat \u00e7ekti.<\/p>\n

Komisyoner raporun sonu\u00e7 b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde, “Kuzey Kafkasya’da istikrar halen olu\u015fmam\u0131\u015f durumda. Kafkasya cephesi sava\u015f\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n Rusya’ya kar\u015f\u0131 artan eylemleri; ortadan kaybolmalar, adam \u00f6ld\u00fcrmeler ve insan haklar\u0131 savunucular\u0131n\u0131n katledilmelerine y\u00f6nelik etkin soru\u015fturma eksikli\u011finden ciddi endi\u015fe duymaktay\u0131m” ifadelerine yer verdi.<\/p>\n

Raporun tamam\u0131na (\u0130ngilizce) BURADAN<\/a> eri\u015filebilir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Avrupa Konseyi \u0130nsan Haklar\u0131 Komiseri Thomas Hammarberg’in 2-11 Eyl\u00fcl 2009 tarihleri aras\u0131nda Rusya, \u00c7e\u00e7enya ve \u0130ngu\u015fetya’ya yapt\u0131\u011f\u0131 ziyaretlerin sonu\u00e7 raporu bug\u00fcn a\u00e7\u0131kland\u0131.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[912],"class_list":["post-6452","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-haberler","tag-thomas-hammarberg"],"views":3767,"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6452","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6452"}],"version-history":[{"count":1,"href":"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6452\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6456,"href":"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6452\/revisions\/6456"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6452"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6452"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6452"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}