{"id":10227,"date":"2011-02-23T01:27:21","date_gmt":"2011-02-22T22:27:21","guid":{"rendered":"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/?p=10227"},"modified":"2011-02-23T01:27:21","modified_gmt":"2011-02-22T22:27:21","slug":"1944-cecen-surgununun-altmis-yedinci-yildonumu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.waynakh.com\/tr\/2011\/02\/1944-cecen-surgununun-altmis-yedinci-yildonumu\/","title":{"rendered":"1944 \u00c7e\u00e7en S\u00fcrg\u00fcn\u00fc&#8217;n\u00fcn Altm\u0131\u015f Yedinci Y\u0131ld\u00f6n\u00fcm\u00fc"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\">D\u00fcnya \u00c7e\u00e7en Kongresi Ba\u015fkan\u0131 Profes\u00f6r Mohammad Shashani&#8217;nin 23 \u015eubat 1944 S\u00fcrg\u00fcn\u00fc i\u00e7in kaleme ald\u0131\u011f\u0131 ve e-posta yoluyla edit\u00f6rlerimize ula\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131 makaleyi sizlerle payla\u015f\u0131yoruz.<!--more--><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\n<p style=\"text-align: justify;\">D\u00fcnya \u00c7e\u00e7en halk\u0131n\u0131n 1944 y\u0131l\u0131nda maruz kald\u0131\u011f\u0131 Rus Soyk\u0131r\u0131m\u0131 hakk\u0131nda \u00e7ok fazla bilgiye sahip de\u011fil. Bu canavarl\u0131\u011f\u0131n detaylar\u0131 1970 y\u0131l\u0131nda Robert Conquest taraf\u0131ndan kaleme al\u0131nan &#8220;Ulus Katilleri&#8221; isimli kitab\u0131n i\u00e7eri\u011fini olu\u015fturuyor. \u00c7e\u00e7enlerle birlikte s\u00fcrg\u00fcne g\u00f6nderilen di\u011fer Kuzey Kafkasya halklar\u0131 ise \u0130ngu\u015flar, Kara\u00e7aylar ve Balkarlar oldu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Stalin ve Kom\u00fcnist liderli\u011fi, \u0130kinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019nda Almanlar\u0131n Rusya\u2019y\u0131 i\u015fgali s\u0131ras\u0131nda \u00c7e\u00e7enlerin ayaklanmas\u0131ndan korkuyordu. Bu nedenle \u015eubat 1943\u2019te Y\u00fcksek Sovyet toplanarak \u00c7e\u00e7en problemine derhal son vermeye karar verdi. Bunun i\u00e7in t\u00fcm halk Orta Asya ve Sibirya\u2019ya s\u00fcrg\u00fcn edilecek, \u00c7e\u00e7en-\u0130ngu\u015f Otonom Cumhuriyeti la\u011fvedilecek ve \u00fclkenin topraklar\u0131 Rus ve di\u011fer Sovyetler Birli\u011fi n\u00fcfusu ile doldurulacakt\u0131. S\u00fcrg\u00fcn\u00fcn haz\u0131rl\u0131klar\u0131 tam bir y\u0131l s\u00fcrd\u00fc. \u00d6zel e\u011fitimli 100.000 ordu ve emniyet g\u00fcc\u00fc askeri manevralar yapmak bahanesiyle \u00c7e\u00e7enya\u2019daki her bir k\u00f6ye ve kasabaya sevk edildi. 23 \u015eubat 1944 arifesinde \u00c7e\u00e7en-\u0130ngu\u015f Otonom Cumhuriyeti\u2019nin t\u00fcm vatanda\u015flar\u0131 t\u00fcm kasaba ve k\u00f6ylerin meydanlar\u0131nda K\u0131z\u0131l Ordu G\u00fcn\u00fc\u2019n\u00fc kutluyordu. Toplanan herkes festival havas\u0131ndayd\u0131. G\u00fcvenlik g\u00fc\u00e7leri t\u00fcm meydanlar\u0131n etraf\u0131n\u0131 sard\u0131 ve askeri Komutanlar da her bir meydanda vatanda\u015flara t\u00fcm \u00c7e\u00e7en ve \u0130ngu\u015f halk\u0131n\u0131n Orta Asya ve Sibirya\u2019ya s\u00fcrg\u00fcne g\u00f6nderilmesine ili\u015fkin Y\u00fcksek Sovyet Kararnamesi\u2019ni okudular ve insanlara s\u00fcrg\u00fcn i\u00e7in haz\u0131rlanm\u0131\u015f \u00f6zel merkezlerde toplanmalar\u0131n\u0131 emrettiler. \u0130nsanlar \u015fok olmu\u015ftu ve b\u00f6yle bir \u015feyin olamayaca\u011f\u0131na kendilerini inand\u0131rmak istiyorlard\u0131 ve herkesin akl\u0131ndaki tek soru: Ni\u00e7indi? Ancak askerlerin a\u011fz\u0131ndan \u00e7\u0131kan 15-20 dakika i\u00e7erisinde haz\u0131rlanmalar\u0131na ili\u015fkin sert yan\u0131t\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda zihinlerini me\u015fgul eden soruya cevap alamad\u0131lar. Emre \u00e7abuk\u00e7a itaat edemeyen zay\u0131f ya\u015fl\u0131lar, kad\u0131nlar ve \u00e7ocuklar zorla d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131lar. G\u00f6sterilen herhangi bir \u00f6fke i\u015faretinin cezas\u0131 \u00f6l\u00fcm oldu. Ka\u00e7maya y\u00f6nelik her giri\u015fim \u2013 silahlardan \u00e7\u0131kan mermilerle \u00f6l\u00fcm oldu! Baz\u0131 \u00c7e\u00e7enler anlamad\u0131\u011f\u0131 halde t\u00fcm emirler Rus\u00e7a verildi. Katliam\u0131n ilk g\u00fcnlerinden sonra, pek \u00e7ok da\u011f ve ova, kasabalar ve k\u00f6yler cans\u0131z bedenlerle kaplanm\u0131\u015ft\u0131. Cans\u0131z bedenlere her yerde rastlan\u0131yordu: Evlerde, avlular\u0131n i\u00e7erisinde, yollar boyunca, k\u00f6ylerin \u00e7evrelerinde ve ormanlarda. Ruslar \u00c7e\u00e7enleri her yerde \u00f6ld\u00fcrd\u00fc: May\u0131nlarla havaya u\u00e7urdular, yakt\u0131lar, suda bo\u011fdular, zehirlediler. G\u0131da \u00fcr\u00fcnlerinin \u00e7o\u011funa gazya\u011f\u0131 d\u00f6k\u00fcld\u00fc ve yak\u0131ld\u0131, ancak zehirli yiyecek da\u011f\u0131ld\u0131 ve \u00e7o\u011funlukla a\u00e7l\u0131ktan k\u0131vranan \u00e7ocuklar kurban oldu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignright\" src=\"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2010\/02\/1f0c79855ebb-300x191.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"191\" \/>N\u00fcfusun ta\u015f\u0131nabilir k\u0131sm\u0131 tren istasyonlar\u0131na nakledildi ve s\u0131\u011f\u0131r ta\u015f\u0131mak i\u00e7in kullan\u0131lan so\u011fuk tren vagonlar\u0131 ve lokomotiflerine y\u00fcklendiler. Vagonlar kad\u0131nlar, erkekler ve \u00e7ocuklarla kapasitesinin \u00fczerinde t\u0131ka basa dolduruldu. Y\u00fczlerce insan her bir lokomotifi a\u011fz\u0131na kadar doldurdu. Hayatta kalanlardan baz\u0131lar\u0131yla konu\u015ftum ve bana bal\u0131k istifi gibi doldurulduklar\u0131 vagonlarda ayakta durmak zorunda kald\u0131klar\u0131n\u0131, pencerelerine tahtalar \u00e7ak\u0131lm\u0131\u015f trenlerin ne yemek ne de hijyen i\u00e7in durmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlatt\u0131lar. Pek \u00e7ok insan bo\u011fuldu ve \u00f6ld\u00fc. \u00d6lenlerin bedenleri trenlerin \u00f6nceden belirlenmi\u015f aral\u0131klarla durdu\u011fu anlara kadar dikey pozisyonda vagonlar\u0131n i\u00e7erisinde kald\u0131 ve ancak tren durdu\u011funda cans\u0131z bedenler vagonlardan d\u0131\u015far\u0131ya \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131, cenazelerin d\u00fczg\u00fcn bi\u00e7imde g\u00f6m\u00fclmelerine izin verilmedi ve \u00f6l\u00fclerin bedenleri demiryollar\u0131n\u0131n kenarlar\u0131na f\u0131rlat\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">23 \u015eubat ak\u015fam\u0131ndan itibaren t\u0131ka basa dolu trenler do\u011fuya Kazakistan, K\u0131rg\u0131zistan ve Bat\u0131 Sibirya\u2019ya y\u00f6neldi. Kar\u0131n kaplad\u0131\u011f\u0131 &#8220;\u00d6l\u00fcm Yolu&#8221; yirmi g\u00fcn\u00fc a\u015fk\u0131n s\u00fcre boyunca binlerce \u00c7e\u00e7en\u2019in cesediyle i\u015faretlendi. Birka\u00e7 g\u00fcn i\u00e7erisinde t\u00fcm \u00c7e\u00e7en-\u0130ngu\u015f halk\u0131 tarihsel anavatanlar\u0131ndan s\u00fcr\u00fclerek hi\u00e7 bilmedikleri ve yabanc\u0131s\u0131 olduklar\u0131 topraklara g\u00f6nderilmi\u015fti; t\u00fcm h\u00fck\u00fcmet birimleri raporlar\u0131nda ya da Sovyetler Birli\u011fi halklar\u0131 haritalar\u0131nda \u00c7e\u00e7en halk\u0131ndan ya da \u00c7e\u00e7en-\u0130ngu\u015f Otonom Cumhuriyeti\u2019nden bahsetmemeleri konusunda uyar\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">S\u00fcrg\u00fcn operasyonunu idare eden NKVD gizli polisi \u015fefi Lavrenty Beria 29 \u015eubat 1944\u2019de Stalin\u2019e bilgi veren bir mektup g\u00f6ndererek <strong>&#8220;\u00c7e\u00e7en ve \u0130ngu\u015flar\u0131n yeniden yerle\u015ftirilmesi operasyonunun sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 bildiriyorum. Yeniden yerle\u015ftirme operasyonu baz\u0131 y\u00fcksek da\u011fl\u0131k b\u00f6lgeler d\u0131\u015f\u0131nda yerle\u015fim alanlar\u0131n\u0131n \u00e7o\u011funda 23 \u015eubat g\u00fcn\u00fc ba\u015flad\u0131. 91,250\u2019si \u0130ngu\u015f olmak \u00fczere 478,479 \u00c7e\u00e7en tahliye edildi ve \u00f6zel demiryolu ara\u00e7lar\u0131na y\u00fcklendi. Y\u00fczseksen \u00f6zel tren y\u00fcklendi ve bunlar\u0131n 159\u2019u yeni belirlenen b\u00f6lgelere g\u00f6nderildi&#8221;. <\/strong>Bu kahramanca s\u00fcrg\u00fcn operasyonu i\u00e7in, Beria ve onun 711 su\u00e7 orta\u011f\u0131 SSCB h\u00fck\u00fcmeti \u00f6d\u00fcl\u00fcyle \u00f6d\u00fcllendirildi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">S\u00fcrg\u00fcn edilenler var\u0131\u015f noktas\u0131na ula\u015ft\u0131\u011f\u0131nda, g\u00fcnl\u00fck ya\u015fant\u0131lar\u0131 bir ba\u015fka g\u00fcn hayatta kalabilmek i\u00e7in klasik ya\u015fam m\u00fccadelesiyle ge\u00e7ti. Her bir ki\u015finin ya\u015fayaca\u011f\u0131 k\u00f6y belirlenmi\u015fti ve \u00f6nceden yerel polis departman\u0131ndan izin almadan iki kom\u015fu k\u00f6y\u00fc ba\u011flayan k\u00f6pr\u00fcy\u00fc dahi ge\u00e7emezlerdi. Ya\u015fam ko\u015fullar\u0131 a\u015f\u0131r\u0131 derece zordu ve herkes bir \u015fekilde ailesini beslemek zorundayd\u0131, pek \u00e7ok insan <img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft\" src=\"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2010\/02\/b2908ae79d62-300x220.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"220\" \/>a\u00e7l\u0131ktan ve hastal\u0131ktan dolay\u0131 ya\u015fam\u0131n\u0131 yitirdi. Yerel n\u00fcfusa yeni gelenlere hi\u00e7bir \u015fekilde yard\u0131m etmemeleri emri verilmi\u015fti. S\u00fcrg\u00fcnden hayatta kalmay\u0131 ba\u015faranlardan birisi olan Nura Tsutiyeva, bir ay s\u00fcren ac\u0131 verici yolculu\u011fun ard\u0131ndan yerle\u015ftirildikleri K\u0131rg\u0131zistan\u2019\u0131n bir kasabas\u0131ndaki ya\u015famlar\u0131n\u0131 \u015f\u00f6yle tasvir ediyor: &#8220;B\u00f6ylece yabanc\u0131 bir \u00fclkede bizim gri ve monoton ya\u015fant\u0131m\u0131z ba\u015flam\u0131\u015f oldu. Hayat\u0131n\u0131z bir pamuk ipli\u011fine ba\u011fl\u0131yd\u0131, en ufak tepkinizden dolay\u0131 hapse at\u0131labilir ya da s\u00fcrg\u00fcne ve hatta Sibirya\u2019ya g\u00f6nderilebilirdiniz. E\u011fer Komutan\u2019\u0131n ofisinde zaman\u0131nda g\u00f6r\u00fcnmezseniz, cezaland\u0131r\u0131l\u0131rd\u0131n\u0131z; g\u00fcn i\u00e7erisinde yeterince \u00e7al\u0131\u015fmazsan\u0131z, cezaland\u0131r\u0131l\u0131rd\u0131n\u0131z; g\u00f6nderildi\u011finiz k\u00f6y\u00fcn s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 \u00f6zel izin almadan ge\u00e7erseniz, \u00e7al\u0131\u015fma kamplar\u0131nda uzun s\u00fcre hapis cezas\u0131 al\u0131rd\u0131n\u0131z. Ya\u015fam\u0131m\u0131z\u0131n on \u00fc\u00e7 y\u0131l\u0131 i\u015fte b\u00f6yle ge\u00e7ti&#8221;. Sonras\u0131nda \u00e7ok say\u0131da \u00c7e\u00e7en zorla \u00e7al\u0131\u015fma kamplar\u0131na g\u00f6nderildi ve \u00c7e\u00e7enler Kazakistan, \u00d6zbekistan ve K\u0131rg\u0131zistan\u2019daki sert da\u011fl\u0131k alanlar \u00fczerinde in\u015fa edilen anayol i\u00e7in kullan\u0131lan k\u00f6le i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n ana kayna\u011f\u0131 oldular. Ya\u015fl\u0131lar, k\u0131\u015f d\u00f6nemlerinde insanlar \u00f6ld\u00fc\u011f\u00fcnde onlar\u0131 g\u00f6memediklerini \u00e7\u00fcnk\u00fc zeminin donarak sertle\u015fti\u011fini bizlere anlat\u0131yor. K\u0131\u015f d\u00f6nemlerinde \u00f6l\u00fclerini kar y\u0131\u011f\u0131nlar\u0131n\u0131n i\u00e7erisine yat\u0131r\u0131yor ve baharla birlikte de topra\u011fa g\u00f6m\u00fcyorlard\u0131. <strong>S\u00fcrg\u00fcn\u00fcn dondurucu ilk haftalar\u0131 i\u00e7erisinde 70 binden fazla insan so\u011fuktan, a\u00e7l\u0131ktan ve \u00f6zellikle Tifo olmak \u00fczere hastal\u0131klardan ya\u015fam\u0131n\u0131 yitirdi.<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Dikkati \u00e7eken ise, bunlar ya\u015fan\u0131rken; binlerce \u00c7e\u00e7en ve \u0130ngu\u015f gen\u00e7 Sovyet ordusunda askere al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131 ve Sovyetler Birli\u011fi\u2019ni Nazi ordusunun i\u015fgalinden korumak i\u00e7in sava\u015f\u0131yor ve \u00f6l\u00fcyordu. Bu insanlar bile katliamdan kendilerini kurtaramad\u0131lar. T\u00fcm birimlere g\u00f6nderilen emirde, s\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f halklardan herkesin, subay ya da asker olmas\u0131na dikkat edilmeden tek bir yerde toplanmas\u0131 istenmi\u015fti. Bu subay ve askerler daha sonra Sibirya\u2019daki Gulag kamplar\u0131na g\u00f6nderildiler. Ama baz\u0131 istisnalar da vard\u0131 \u00e7\u00fcnk\u00fc pek \u00e7ok komutan \u00c7e\u00e7en sava\u015f\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n kararl\u0131l\u0131\u011f\u0131na ve cesaretlerine de\u011fer verdi ve uzun mesafeler kat ederek yetkilileri ikna etmeye \u00e7abalad\u0131. Sava\u015f\u00e7\u0131 \u00c7e\u00e7enlerin \u00e7o\u011fu bu \u015fekilde kurtuldu ve Berlin\u2019e kadar t\u00fcm yol boyunca \u00e7arp\u0131\u015ft\u0131. \u00dcnl\u00fc \u00c7e\u00e7en Movlit Visaitos taraf\u0131ndan komutan edilen bir birim Elba nehri k\u0131y\u0131s\u0131ndaki Amerikal\u0131larla kar\u015f\u0131la\u015fmak i\u00e7in May\u0131s 1945\u2019te ka\u00e7an ilk gruplardan birisiydi. S\u00fcrg\u00fcn edilenler aras\u0131ndaki kay\u0131plar kahrediciydi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>S\u00fcrg\u00fcnde 200 binin \u00fczerinde \u00c7e\u00e7en ve 30 binin \u00fczerinde \u0130ngu\u015f\u2019un \u00f6ld\u00fc\u011f\u00fc tahmin ediliyor. Neredeyse her iki \u00c7e\u00e7en ve \u0130ngu\u015f\u2019tan birisi hayat\u0131n\u0131 kaybetti. \u00c7e\u00e7en ve \u0130ngu\u015flar i\u00e7in ne kadar b\u00fcy\u00fck bir ulusal felaket!<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00c7e\u00e7en n\u00fcfusunun ta\u015f\u0131nabilir k\u0131sm\u0131 s\u00fcrg\u00fcne g\u00f6nderilirken yolculuk esnas\u0131nda ya\u015fananlar bunlard\u0131 ama, peki arkalar\u0131nda b\u0131rakt\u0131klar\u0131 ta\u015f\u0131namaz k\u0131sma neler oldu? En az\u0131ndan bu konuda daha insanc\u0131l davrand\u0131klar\u0131n\u0131 iddia edebilirsiniz. Ama sizi hayal k\u0131r\u0131kl\u0131\u011f\u0131na u\u011frataca\u011f\u0131m ve asl\u0131nda \u00f6yle olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlataca\u011f\u0131m. \u00d6ncelikle Rus Kom\u00fcnist terminolojisine g\u00f6re ta\u015f\u0131nmaz\u0131n ne anlama geldi\u011fini tan\u0131mlamama izin verin. <strong>Ta\u015f\u0131nmazlar: hasta, ya\u015fl\u0131, zay\u0131f ve \u00e7ocuk olup belirlenmi\u015f s\u00fcrg\u00fcn merkezlerine ta\u015f\u0131namayanlard\u0131.<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Khaibakh adl\u0131 k\u00f6yde ya\u015fan\u0131lanlar ta\u015f\u0131nmazlara ne oldu\u011fuyla ilgili bir \u00f6rnek. A\u015fa\u011f\u0131dakiler NKVD(Narodn\u0131y Komissariyat Vnutrennnih Del \u2013 \u0130\u00e7i\u015fleri Halk Komiserli\u011fi)\u2019de 1944\u2019den 1957\u2019ye kadar g\u00f6rev yapan g\u00f6rg\u00fc tan\u0131\u011f\u0131 Dziyaudin Malsagov\u2019un ifadelerine dayanmaktad\u0131r:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignright\" src=\"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2010\/02\/deportations11-188x300.jpg\" alt=\"\" width=\"188\" height=\"300\" \/>&#8220;27 \u015eubat 1944 tarihinde, \u00e7evre k\u00f6ylerden insanlar Khaibakh K\u00f6y\u00fc\u2019nde topland\u0131. Bir NKVD subay\u0131 seyahat edemeyecek durumda olanlar\u0131n b\u00fcy\u00fck bir ah\u0131ra toplanmas\u0131n\u0131 emretti, onlar\u0131 \u0131s\u0131tmak i\u00e7in ordu ah\u0131ra \u00e7ok miktarda saman doldurmu\u015ftu. Ya\u015fl\u0131lar, kad\u0131nlar, \u00e7ocuklar, hasta k\u00f6yl\u00fcler ve onlara g\u00f6z kulak olanlar ah\u0131rda topland\u0131. Geriye kalan yerel sakinler i\u00e7in Yalkhoroy yerle\u015fim yeri \u00fczerinden Galashki K\u00f6y\u00fc\u2019ne ve oradan da tren istasyonuna nakledilmek \u00fczere konvoy olu\u015fturuldu. Hareket edebilenler k\u00f6yden ayr\u0131ld\u0131ktan sonra ah\u0131r\u0131n kap\u0131lar\u0131 kapat\u0131ld\u0131. Bir s\u00fcre sonra emri duydum: &#8216;<strong>ATE\u015e<\/strong>&#8216; ve t\u00fcm bina ate\u015fe verildi. Samanlar \u00f6nceden askerler taraf\u0131nda haz\u0131rlan\u0131larak \u00fczerlerine benzin d\u00f6k\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc i\u00e7in sonu\u00e7 verdi. Ah\u0131rdan alevler y\u00fckselirken, kad\u0131nlar\u0131n ve \u00e7ocuklar\u0131n deh\u015fet verici \u00e7aresiz \u00e7\u0131\u011fl\u0131klar\u0131 binan\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda yank\u0131land\u0131, insanlar kap\u0131y\u0131 i\u00e7eriden iterek k\u0131rd\u0131 ve a\u00e7may\u0131 ba\u015fard\u0131, ancak kap\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcnde bekleyen askerlerin makineli t\u00fcfeklerinin ate\u015fiyle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131lar ve \u00e7\u0131k\u0131\u015f k\u0131sa bir s\u00fcre i\u00e7erisinde cesetlerle kapland\u0131, i\u00e7eride kalan insanlar ise canl\u0131 canl\u0131 yand\u0131&#8221;. <strong>Khaibakh\u2019ta \u00f6ld\u00fcr\u00fclen ve yak\u0131lan insanlar\u0131n say\u0131s\u0131n\u0131n toplam\u0131 700\u2019d\u00fc.<\/strong> Bu i\u011fren\u00e7 eylem s\u0131rad\u0131\u015f\u0131 bir vaka de\u011fildi zira benzer olaylar \u00c7e\u00e7enya\u2019da on iki kez daha tekrar edildi. Ta\u015f\u0131nmazlar\u0131n infaz edilmesi i\u00e7in emri veren ki\u015fi SSCB\u2019nin ikinci s\u0131radaki Devlet G\u00fcvenlik Komiseri &#8220;Sergei Nikiforovich Kruglov&#8221;du.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Hatta hastanelerdeki hastalar dahi bu karga\u015fadan kendilerini kurtaramad\u0131. Urus-Martan merkez hastanesindeki <strong>yetmi\u015f iki<\/strong> hasta canl\u0131 canl\u0131 hastaneden on metrelerce uzakl\u0131ktaki bir u\u00e7urumdan a\u015fa\u011f\u0131ya at\u0131ld\u0131 ve sonra \u00fczerleri \u00e7\u00f6plerle kapat\u0131ld\u0131. Galayn Chozh g\u00f6l\u00fc alan\u0131nda <strong>600<\/strong> kadar \u00e7ocuk, kad\u0131n ve ya\u015fl\u0131 katledilerek bedenleri g\u00f6le at\u0131ld\u0131. S\u00fcrg\u00fcnden ka\u00e7may\u0131 ba\u015faran \u00c7e\u00e7enler hayvanlar gibi avland\u0131lar ve katledildiler.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00c7e\u00e7en halk\u0131n\u0131n imhas\u0131 sadece fiziksel anlamda de\u011fildi. Y\u00fczy\u0131llard\u0131r atalar\u0131n\u0131n topraklar\u0131nda ya\u015fayan \u00c7e\u00e7enlerin t\u00fcm an\u0131lar\u0131 da yok edildi. \u00d6zel k\u00fct\u00fcphaneler ve ar\u015fivlerden eski el yazmalar\u0131, dini-felsefi bilimsel \u00e7al\u0131\u015fmalar, \u00c7e\u00e7enler ve \u0130ngu\u015flar\u0131n k\u00f6kenlerine dair el yazmalar\u0131, edebi eserler \u00c7e\u00e7enya\u2019n\u0131n d\u00f6rt bir yan\u0131ndan Grozny\u2019e getirildi. \u00c7e\u00e7en halk\u0131n\u0131n tarihsel an\u0131lar\u0131n\u0131 yok etmeye y\u00f6nelik <img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft\" src=\"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2010\/02\/0c9bc38de9a5-203x300.jpg\" alt=\"\" width=\"203\" height=\"300\" \/>giri\u015fimle birka\u00e7 g\u00fcn i\u00e7erisinde \u00c7e\u00e7en halk\u0131n\u0131n t\u00fcm bu de\u011ferli belgeleri \u015fehir merkezinde yak\u0131ld\u0131. Da\u011flarda as\u0131rl\u0131k kuleler dinamitlendi, sadece Argun Vadisi\u2019nde 300 kadar\u0131 yok edildi. Hatta \u00c7e\u00e7enlerin atalar\u0131na ait mezarlar yerle bir edildi ve mezar ta\u015flar\u0131 de\u011fi\u015fik binalar ve yollar\u0131n in\u015faatlar\u0131nda kullan\u0131ld\u0131. B\u00f6ylesi \u015feytani \u00e7irkinlik \u00f6rnekleri \u00c7e\u00e7en-\u0130ngu\u015f halk\u0131na zarar verdi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu \u00c7e\u00e7en halk\u0131n\u0131n 1944-1957 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda maruz kald\u0131\u011f\u0131 vah\u015fetten bir \u00f6rnektir. Burada ortaya koymak istedi\u011fim soru \u015fu: \u00c7e\u00e7en halk\u0131 b\u00f6ylesi insanl\u0131k d\u0131\u015f\u0131 bir muameleyi hak edecek ne yapt\u0131? Kom\u00fcnist liderli\u011fi \u00c7e\u00e7en halk\u0131n\u0131 Sovyet Birli\u011fi\u2019ne kar\u015f\u0131 Alman ordusuyla i\u015fbirli\u011fi yapmakla itham etti, ancak ger\u00e7ekte ise \u00c7e\u00e7en halk\u0131n\u0131n Almanlarla i\u015fbirli\u011fi yapma f\u0131rsat\u0131 dahi olmad\u0131 \u00e7\u00fcnk\u00fc Alman ordusu \u00c7e\u00e7enya\u2019ya hi\u00e7 ula\u015famad\u0131. S\u00fcrg\u00fcn\u00fcn ger\u00e7ek sebebi ise 1918\u2019den 1939\u2019a kadar \u00c7e\u00e7en halk\u0131n\u0131n Sovyet rejimine kar\u015f\u0131 defalarca ayaklanmas\u0131, ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131klar\u0131n\u0131 ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklerini talep etmeleri ve kom\u00fcnist \u00f6nderli\u011finin bundan endi\u015fe duymas\u0131yd\u0131. Ayr\u0131ca s\u00fcrg\u00fcn\u00fcn mimar\u0131n\u0131n zihninde \u00c7e\u00e7enya\u2019n\u0131n topraklar\u0131n\u0131 kom\u015fu b\u00f6lgelere payla\u015ft\u0131rmak vard\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00c7arist d\u00f6nemlerden bu yana Rus s\u00f6m\u00fcrgesine kar\u015f\u0131 \u00c7e\u00e7en m\u00fccadelesi her zaman kendi topraklar\u0131nda \u00f6zg\u00fcr ve ba\u011f\u0131ms\u0131z olma ve Allah\u2019\u0131n do\u011fumla kendilerine bah\u015fetti\u011fi kendi kaderini tayin ve h\u00fcrriyet hakk\u0131 i\u00e7indi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Yukar\u0131da sunulanlardan, Moskova\u2019daki Rus kom\u00fcnist rejimin Birle\u015fmi\u015f Milletler Soyk\u0131r\u0131m Su\u00e7unun \u00d6nlenmesi ve Cezaland\u0131r\u0131lmas\u0131 S\u00f6zle\u015fmesi\u2019ne g\u00f6re \u00c7e\u00e7en halk\u0131na kar\u015f\u0131 Soyk\u0131r\u0131m su\u00e7unu i\u015fledi\u011fi a\u00e7\u0131kt\u0131r. <strong>S\u00f6zle\u015fmenin I. Ve II. Maddeleri a\u015fa\u011f\u0131daki gibidir:<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Madde 1: S\u00f6zle\u015fmeci Devletler, ister bar\u0131\u015f zaman\u0131nda isterse sava\u015f zaman\u0131nda i\u015flensin, \u00f6nlemeyi ve cezaland\u0131rmay\u0131 taahh\u00fct ettikleri soyk\u0131r\u0131m\u0131n uluslararas\u0131 hukuka g\u00f6re bir su\u00e7 oldu\u011funu teyit eder.<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Madde 2: Bu S\u00f6zle\u015fme bak\u0131m\u0131ndan, ulusal, etnik, \u0131rksal veya dinsel bir grubu, k\u0131smen veya tamamen ortadan kald\u0131rmak amac\u0131yla i\u015flenen a\u015fa\u011f\u0131daki fiillerden her hangi biri, soyk\u0131r\u0131m su\u00e7unu olu\u015fturur: <\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>a) Gruba mensup olanlar\u0131n \u00f6ld\u00fcr\u00fclmesi;<br \/>\nb) Grubun mensuplar\u0131na ciddi surette bedensel veya zihinsel zarar verilmesi;<br \/>\nc) Grubun b\u00fct\u00fcn\u00fcyle veya k\u0131smen, fiziksel varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ortadan kald\u0131raca\u011f\u0131 hesaplanarak, ya\u015fam \u015fartlar\u0131n\u0131 kasten de\u011fi\u015ftirmek;<br \/>\nd) Grup i\u00e7inde do\u011fumlar\u0131 engellemek amac\u0131yla tedbirler almak;<br \/>\ne) Gruba mensup \u00e7ocuklar\u0131 zorla bir ba\u015fka gruba nakletmek.<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u0130kinci maddedeki kriterlerden ilk \u00fc\u00e7\u00fcn\u00fcn 1944 s\u00fcrg\u00fcn\u00fcnde \u00c7e\u00e7en-\u0130ngu\u015f halk\u0131na %100\u2019\u00fcn\u00fcn uyguland\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rmek insani hayrete d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcyor. Bu nedenle yap\u0131lanlar\u0131n SOYKIRIM oldu\u011fu a\u00e7\u0131k ve nettir. \u0130\u015fe bak\u0131n ki insanl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 bir su\u00e7 olan ayn\u0131 s\u00f6zle\u015fmenin birinci maddesinin SSCB h\u00fck\u00fcmeti y\u00f6netimine kar\u015f\u0131 uygulanmas\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmedi bile.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignright\" src=\"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2010\/02\/gulag-188x300.jpg\" alt=\"\" width=\"188\" height=\"300\" \/>S\u00fcrg\u00fcn cezas\u0131nda d\u00fc\u015fmanca ve ac\u0131mas\u0131zca bir ortamda ya\u015fam m\u00fccadelesi verilen on \u00fc\u00e7 y\u0131l boyunca \u00c7e\u00e7enler umutlar\u0131n\u0131 asla yitirmediler ve kendi kendilerine bir g\u00fcn anavatanlar\u0131na geri d\u00f6nerek hayatlar\u0131n\u0131 yeniden in\u015fa edeceklerini telkin ettiler. Kendilerine olan sayg\u0131lar\u0131n\u0131 muhafaza ettiler ve gururlar\u0131yla ahlaklar\u0131n\u0131 kimsenin ayaklar\u0131 alt\u0131na almas\u0131na izin vermediler. <strong>Bu ger\u00e7ek Nobel \u00f6d\u00fcll\u00fc \u00fcnl\u00fc Rus yazar Alexander Solzhenitsyn\u2019in &#8220;Gulag Tak\u0131madalar\u0131&#8221; adl\u0131 kitab\u0131nda b\u00fcy\u00fck Gulag (Sovyet \u00e7al\u0131\u015fma kamp\u0131)\u2019\u0131n insanlar\u0131 ve s\u00fcrg\u00fcn halklarla ilgili Solzhenitsyn\u2019in kendi beyanlar\u0131yla do\u011frulanm\u0131\u015ft\u0131r. &#8220;Sadece tek bir ulus itaat psikolojisini kabullenmeyi reddetti ve sadece birka\u00e7 isyanc\u0131 de\u011fil, b\u00fct\u00fcn bir millet direniyordu. Onlar \u00c7e\u00e7enlerdi. Hi\u00e7bir \u00c7e\u00e7en yetkililerin minneti kazanmaya ya da onlar\u0131n u\u015fa\u011f\u0131 olmaya \u00e7al\u0131\u015fmad\u0131. \u00c7e\u00e7enlerin onlara kar\u015f\u0131 tutumu ma\u011frur ve hatta d\u00fc\u015fmancayd\u0131. Ve s\u00f6zlerine \u015f\u00f6yle devam ediyor: sonunda \u00c7e\u00e7enler ya\u015fama galip gelecekler&#8221;.<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">1953 y\u0131l\u0131nda Joseph Stalin\u2019in \u00f6l\u00fcm\u00fcnden sonra Kom\u00fcnist partinin ba\u015f\u0131na Nikita Khru\u015f\u00e7ev ge\u00e7ti. Khru\u015f\u00e7ev, \u015eubat 1956\u2019da partisinin yirmi ikinci kongresinde yapt\u0131\u011f\u0131 gizli bir konu\u015fmada insanlar\u0131n s\u00fcrg\u00fcnlerinin hepsinin bir su\u00e7 oldu\u011funu ve tersine \u00e7evrilmesi gerekti\u011fini ima etti. <strong>9 Ocak 1957\u2019de SSCB Y\u00fcksek Sovyeti \u0130cra Komitesi bir kararname ile \u00c7e\u00e7en-\u0130ngu\u015f Otonom Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti\u2019ni yeniden kurdu.<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Haklar\u0131n\u0131n iade edildi\u011fini \u00f6\u011frenen binlerce \u00c7e\u00e7en anavatanlar\u0131 \u00c7e\u00e7enya\u2019ya geri d\u00f6nmeye ba\u015flad\u0131 ve evlerinin yabanc\u0131lar taraf\u0131ndan i\u015fgal edildi\u011fini g\u00f6r\u00fcnce beyinlerinden vurulmu\u015fa d\u00f6nd\u00fcler. Bir k\u0131sm\u0131 kendi evlerini yabanc\u0131lardan sat\u0131n almak zorunda kalsa da \u00c7e\u00e7enlerin \u00e7o\u011fu ne yap\u0131p edip evlerini geri almaya ba\u015fard\u0131. 1958 y\u0131l\u0131nda Grozny\u2019deki Rus vatanda\u015flar\u0131 b\u00fcy\u00fck bir g\u00f6steri yap\u0131p h\u00fck\u00fcmetten \u00c7e\u00e7enleri s\u00fcrg\u00fcnde tutmalar\u0131n\u0131 talep ettiler.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft\" src=\"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2010\/02\/3-197x300.jpg\" alt=\"\" width=\"197\" height=\"300\" \/>\u00c7arl\u0131k d\u00f6nemindeki soyk\u0131r\u0131m \u00c7e\u00e7en halk\u0131n\u0131n n\u00fcfusunun %35-50\u2019sinin imhas\u0131yla sonu\u00e7land\u0131. 1944 s\u00fcrg\u00fcn\u00fcn\u00fcn Kom\u00fcnist soyk\u0131r\u0131m\u0131nda s\u00fcrg\u00fcn edilenlerin %50\u2019si yok edildi. <strong>Yeltsin ve Putin\u2019in s\u00f6z\u00fcm ona demokratik Rusyas\u0131 taraf\u0131ndan \u00e7\u0131kar\u0131lan iki sava\u015f\u0131n bug\u00fcne kadar ki bilan\u00e7osu 45 bini \u00e7ocuk olmak \u00fczere 200 bini a\u015fk\u0131n \u00f6l\u00fc, (resmi Rus raporlar\u0131na g\u00f6re) 400 bini a\u015fk\u0131n insan vatanlar\u0131ndan kopar\u0131larak<\/strong> \u0130ngu\u015fetya, \u00e7evre b\u00f6lgeler ve Avrupa\u2019da m\u00fclteci edildi. Sava\u015f s\u0131ras\u0131nda Rus silahl\u0131 g\u00fc\u00e7lerince \u00c7e\u00e7enya\u2019n\u0131n d\u00f6rt bir yan\u0131nda yayg\u0131n \u015fekilde keyfi tutuklamalar, i\u015fkenceler, yarg\u0131s\u0131z infazlar ve tecav\u00fczler yap\u0131ld\u0131. Bu vah\u015fetler uluslararas\u0131 insan haklar\u0131 organizasyonlar\u0131 taraf\u0131ndan belgelenerek yay\u0131nland\u0131. <strong>Uluslararas\u0131 Af \u00d6rg\u00fct\u00fc\u2019n\u00fcn Genel Sekreteri Pierre Sane, 2004 y\u0131l\u0131nda o d\u00f6nemin \u0130ngiltere Ba\u015fbakan\u0131 Tony Blair\u2019e bir mektup yazarak, &#8220;Rusya, \u00c7e\u00e7enya\u2019da yarg\u0131s\u0131z infazlar\u0131, keyfi tutuklamalar\u0131, hastanelere do\u011frudan sald\u0131r\u0131lar\u0131 ve kalabal\u0131k alanlara geli\u015fig\u00fczel sald\u0131r\u0131lar\u0131 i\u00e7eren ihlalleri tekrarlamaktad\u0131r. \u00c7e\u00e7en kad\u0131nlar\u0131n, \u00e7ocuklar\u0131n ve erkeklerin d\u00f6v\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc, i\u015fkenceye maruz kald\u0131\u011f\u0131 ve tecav\u00fcze u\u011frad\u0131\u011f\u0131na ili\u015fkin ikna edici \u00e7ok say\u0131da kan\u0131t bulunmaktad\u0131r&#8221; ifadelerine yer verdi.<\/strong> Uluslararas\u0131 uzmanlar Ruslar\u0131n \u00c7e\u00e7enya\u2019ya yakla\u015f\u0131k <strong>1 milyon 200 bin adet may\u0131n<\/strong> yerle\u015ftirdi\u011fini tahmin ediyor. <strong>10 bin \u00c7e\u00e7en kara-may\u0131n\u0131n\u0131n kurban\u0131 oldu<\/strong>, \u00e7o\u011funlu\u011fu \u00e7ocuk olan bu masum kurbanlar uzuvlar\u0131n\u0131 kaybederek sakat kald\u0131. Sadece 1999 y\u0131l\u0131nda ba\u015flayan sava\u015f\u0131n ilk y\u0131llar\u0131nda on d\u00f6rt bin hava sald\u0131r\u0131s\u0131nda, son iki sava\u015f boyunca Rus hava kuvvetleri taraf\u0131ndan \u00c7e\u00e7enya\u2019da ger\u00e7ekle\u015ftirilen binlerce hava sald\u0131r\u0131s\u0131 insanlara, hayvanlara ve do\u011fal hayata tamiri imkans\u0131z zararlar verdi. Grozny ve \u00e7evresindeki b\u00fcy\u00fck bir alana yay\u0131lan petrol birikintilerinin ekolojiye verdi\u011fi zarar muazzam oldu. \u00c7e\u00e7enya\u2019n\u0131n topraklar\u0131n\u0131n %30\u2019unun ekolojik anlamda \u00f6ld\u00fc\u011f\u00fc tahmin ediliyor. Do\u011frudan sivillere y\u00f6nelik sald\u0131r\u0131larda s\u0131n\u0131r tan\u0131m\u0131yorlar. Rus g\u00fc\u00e7leri ve kukla h\u00fck\u00fcmetin militanlar\u0131 taraf\u0131ndan siviller fidye i\u00e7in ka\u00e7\u0131r\u0131l\u0131yor ya da tekrarlanan mop-up (temizlik) operasyonlar\u0131nda ortadan kayboluyorlar. Memorial insan haklar\u0131 \u00f6rg\u00fct\u00fc son on y\u0131l i\u00e7erisinde <strong>\u00c7e\u00e7enya\u2019da 3 bin ki\u015finin arkalar\u0131nda hi\u00e7bir iz b\u0131rakmadan ortadan kayboldu\u011funu tahmin ediyor. <\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu sadece \u00c7e\u00e7enya\u2019da bug\u00fcne kadar devam eden soyk\u0131r\u0131ma ait k\u0131sa bir \u00f6zetti\u2026 H\u00fcrriyet ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011fe ait inan\u00e7lar\u0131m\u0131z u\u011fruna aya\u011fa kalkt\u0131\u011f\u0131m\u0131z i\u00e7in son 200 y\u0131ld\u0131r soyk\u0131r\u0131m ve zulme maruz kald\u0131k. Demokratik bat\u0131 d\u00fcnyas\u0131 daha ne kadar g\u00f6rmezden gelecek ve \u00c7e\u00e7enya\u2019da neler olup bitti\u011finin fark\u0131nda de\u011filmi\u015f gibi davranacak? Bat\u0131 ve d\u00fcnyan\u0131n geri kalan\u0131 ne zaman aya\u011fa kalk\u0131p \u00e7ok g\u00fc\u00e7l\u00fc s\u00f6m\u00fcrgeci bir ulusun i\u015fgaline kar\u015f\u0131 m\u00fccadele eden k\u00fc\u00e7\u00fck bir halk\u0131n insan haklar\u0131n\u0131 savunacak? Birle\u015fmi\u015f Milletler\u2019in t\u00fcm \u00fcyeleri halklar\u0131n kendi kaderini tayin hakk\u0131n\u0131 ve soyk\u0131r\u0131m\u0131n \u00f6nlenmesini garanti eden Birle\u015fmi\u015f Milletler s\u00f6zle\u015fmelerine uymay\u0131 taahh\u00fct etmedi mi? Hepimiz h\u00fck\u00fcmetlerden imzalad\u0131klar\u0131 bu s\u00f6zle\u015fmelerin y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fcklerine uygun davranarak gereklerini yerine getirmelerini ve 2004 y\u0131l\u0131nda Avrupa Parlamentosu taraf\u0131ndan \u00c7e\u00e7en-\u0130ngu\u015f halk\u0131n\u0131n 1944 s\u00fcrg\u00fcn\u00fcn\u00fc Soyk\u0131r\u0131m kabul eden karar\u0131n\u0131 takip etmelerini istemeliyiz.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">T\u00fcm d\u00fcnya \u00c7e\u00e7en halk\u0131n\u0131n halen soyk\u0131r\u0131ma maruz kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 biliyor, ancak kendi bencil \u00e7\u0131karlar\u0131 i\u00e7in bunu g\u00f6rmezden geliyorlar ve bu y\u00fczden de insanl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 i\u015flenen bu su\u00e7un orta\u011f\u0131 oluyorlar, tarih taraf\u0131ndan da b\u00f6yle yarg\u0131lanacaklar. \u00c7e\u00e7en halk\u0131, &#8220;K\u00f6le olarak ya\u015famaktansa, \u00f6zg\u00fcrl\u00fck i\u00e7in \u00f6lmeyi tercih ederiz&#8221; deme cesaretini g\u00f6sterdi\u011fi i\u00e7in bu a\u011f\u0131r bedeli \u00f6demek zorunda m\u0131?<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignright\" src=\"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2010\/02\/murdered-rights-defenders1-300x142.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"142\" \/>Bug\u00fcn\u00fcn demokratik \u00fclkelerinin sadece kendi \u00e7\u0131karlar\u0131na hizmet eden ve Birle\u015fmi\u015f Milletler \u0130nsan Haklar\u0131 S\u00f6zle\u015fmesi&#8217;ni kendi ama\u00e7lar\u0131 i\u00e7in kullanan ikiy\u00fczl\u00fc politikalar\u0131ndan tiksindi\u011fim kadar; <strong>Memorial, Human Rights Watch, Moskova Helsinki Grubu, Uluslararas\u0131 Af \u00d6rg\u00fct\u00fc ve Rus-\u00c7e\u00e7en Dostluk Derne\u011fi<\/strong> gibi \u00c7e\u00e7enya&#8217;daki insan haklar\u0131 ihlallerini g\u00f6zlemleyen ve belgeleyen, kendilerini insan haklar\u0131na adam\u0131\u015f organizasyonlar\u0131n oldu\u011funu da itiraf etmeliyim. Rus ordusu ve Grozny\u2019deki kukla rejim taraf\u0131ndan \u00c7e\u00e7enya\u2019da i\u015flenilen insan haklar\u0131 ihlallerini ortaya \u00e7\u0131karma cesaretini g\u00f6sterdikleri i\u00e7in bu organizasyonlar\u0131n baz\u0131 \u00fcyeleri ve arkada\u015flar\u0131 vicdans\u0131zca katledildi. \u00c7e\u00e7en halk\u0131, <strong>Anna Politkovskaya, Natalya Estemirova, Stanislav Markelov, Anastasia Baburova, Zarema Sadulayeva ile kocas\u0131 Alik Dzhabrailov ve Alexander Litvinenko<\/strong> gibi \u015fehit d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f s\u00fcper kahramanlar\u0131 her zaman sayg\u0131yla anacakt\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">1944 \u00c7e\u00e7en Soyk\u0131r\u0131m\u0131n\u0131n 67.y\u0131ld\u00f6n\u00fcm\u00fc t\u00fcm d\u00fcnyadaki \u00c7e\u00e7enler i\u00e7in \u00fcz\u00fcc\u00fc bir g\u00fcn oldu\u011fu kadar, insanl\u0131k i\u00e7in de \u00fcz\u00fcc\u00fc ve karanl\u0131k bir g\u00fcn olmal\u0131d\u0131r; \u00e7\u00fcnk\u00fc, 67 y\u0131l \u00f6nce bug\u00fcn t\u00fcrde\u015flerine ahlaks\u0131z hayvani bir rejim taraf\u0131ndan i\u011fren\u00e7 bir mezalimde bulunuldu. Bu nedenle, korkmu\u015f \u00e7ocuklar\u0131n ve savunmas\u0131z annelerin g\u00f6zya\u015flar\u0131 ve katledilen babalar\u0131n an\u0131lar\u0131 onuruna, demokratik h\u00fck\u00fcmetlerimizden ahlaki de\u011ferlerimiz ve be\u015feri merhametimiz i\u00e7in ve ezilen halklar i\u00e7in tav\u0131r alarak herhangi bir ihtirazi kay\u0131t koymadan \u00c7e\u00e7enya halk\u0131n\u0131n yeni milenyumun \u015fafa\u011f\u0131nda maruz kald\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131k soyk\u0131r\u0131m\u0131 k\u0131namalar\u0131n\u0131 talep etmeliyiz. H\u00fck\u00fcmetlerimiz Birle\u015fmi\u015f Milletler Soyk\u0131r\u0131m Su\u00e7unun \u00d6nlenmesi ve Cezaland\u0131r\u0131lmas\u0131 S\u00f6zle\u015fmesi&#8217;nin I.maddesinin \u00c7e\u00e7enya i\u00e7in uygulanmas\u0131 ve \u00c7e\u00e7en halk\u0131n\u0131n imha edilmekten kurtar\u0131lmas\u0131nda kararl\u0131 olmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu \u00fcz\u00fcc\u00fc g\u00fcn\u00fcn anma merasiminde, ezici \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcne ra\u011fmen yeni Rus sald\u0131r\u0131s\u0131na kar\u015f\u0131 koyan, \u00c7e\u00e7en halk\u0131n\u0131n onurunu ve de\u011ferlerini ya\u015famlar\u0131yla savunan, 1944 s\u00fcrg\u00fcn\u00fc kurbanlar\u0131n\u0131n torunlar\u0131 olan \u00c7e\u00e7enya&#8217;daki cesur erkek ve kad\u0131nlar\u0131 sayg\u0131yla selaml\u0131yorum. Ayr\u0131ca nerede olurlarsa olsunlar ac\u0131y\u0131 hisseden ve anavatandaki karde\u015flerini desteklemek (t\u00fcm manalarda), ortak hedefimiz olan anavatanda ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc ger\u00e7ekle\u015ftirmek, d\u00fcsturumuz: <strong>&#8220;A\u011eLAMAYACA\u011eIZ, UNUTMAYACA\u011eIZ, AFFETMEYECE\u011e\u0130Z&#8221;<\/strong>i canl\u0131 tutmak i\u00e7in hep birlikte aya\u011fa kalkan diasporadaki t\u00fcm \u00c7e\u00e7enleri ve \u00f6zellikle ya\u015famlar\u0131ndan endi\u015fe ettikleri i\u00e7in anavatanlar\u0131n\u0131 terk eden Avrupa\u2019daki yeni m\u00fcltecileri selaml\u0131yorum. Umal\u0131m ki, Allah&#8217;\u0131n l\u00fctfuyla bu y\u0131l \u00c7e\u00e7en halk\u0131n\u0131n uzun s\u00fcredir devam eden ac\u0131lar\u0131n\u0131n sonland\u0131\u011f\u0131na ve ba\u011f\u0131ms\u0131z <strong>\u00c7E\u00c7EN CUMHUR\u0130YET\u0130 \u0130\u00c7KERYA<\/strong>&#8216;n\u0131n yeniden do\u011fu\u015funu kutlayarak son 200 y\u0131ld\u0131r s\u00fcregelen \u0131zd\u0131raplar\u0131n\u0131 ve fedakarl\u0131klar\u0131n\u0131 ta\u00e7land\u0131rd\u0131klar\u0131na \u015fahit olal\u0131m.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Profes\u00f6r Mohammad Shashani<\/strong><br \/>\nD\u00fcnya \u00c7e\u00e7en Kongresi Ba\u015fkan\u0131<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>D\u00fcnya \u00c7e\u00e7en Kongresi Ba\u015fkan\u0131 Profes\u00f6r Mohammad Shashani&#8217;nin 23 \u015eubat 1944 S\u00fcrg\u00fcn\u00fc i\u00e7in kaleme ald\u0131\u011f\u0131 ve e-posta yoluyla edit\u00f6rlerimize ula\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131 makaleyi sizlerle payla\u015f\u0131yoruz.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[127],"tags":[1680],"views":5246,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10227"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=10227"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10227\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10228,"href":"https:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10227\/revisions\/10228"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=10227"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=10227"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=10227"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}