{"id":12774,"date":"2013-02-20T21:56:16","date_gmt":"2013-02-20T18:56:16","guid":{"rendered":"http:\/\/www.waynakh.com\/tr\/?p=12774"},"modified":"2013-02-20T21:56:56","modified_gmt":"2013-02-20T18:56:56","slug":"23-subat-1944-vur-zehirle-surgun-et","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.waynakh.com\/tr\/2013\/02\/23-subat-1944-vur-zehirle-surgun-et\/","title":{"rendered":"23 \u015eubat 1944: Vur! Zehirle! S\u00fcrg\u00fcn et!"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\">23 \u015eubat 1944, sabah\u0131n ayaz\u0131\u2026 K\u0131z\u0131l Ordu\u2019nun kurulu\u015f y\u0131ld\u00f6n\u00fcm\u00fc nedeniyle her yerde bayram havas\u0131 var. &#8220;Halk d\u00fc\u015fman\u0131&#8221; ilan edildiklerini bilmeyen, erkeklerinin \u00e7o\u011funu cepheye yollam\u0131\u015f olan \u00c7e\u00e7en ve \u0130ngu\u015flar, bu bayram g\u00fcn\u00fcn\u00fcn kanl\u0131 bir su\u00e7 sahnesine d\u00f6n\u00fc\u015fece\u011finin fark\u0131nda de\u011fil. \u00dczerlerine aniden makineli t\u00fcfekler do\u011frultuluyor ve s\u0131n\u0131rd\u0131\u015f\u0131 edildikleri ilan ediliyor.<!--more-->S\u0131n\u0131rd\u0131\u015f\u0131 karar\u0131n\u0131n duyurulmas\u0131n\u0131n ard\u0131ndan Sovyet askerleri; savunmas\u0131z, silahs\u0131z \u00c7e\u00e7en ve \u0130ngu\u015flar\u0131n bah\u00e7elerine ak\u0131n etti. Vah\u015fi eylemin kurbanlar\u0131na toparlanmalar\u0131 i\u00e7in verilen s\u00fcre sadece 10-15 dakikayd\u0131. H\u0131zl\u0131 davranamayan ya\u015fl\u0131lar, kad\u0131nlar ve \u00e7ocuklar s\u00fcr\u00fcklenerek evlerinden d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131, hastalar yataklar\u0131ndan at\u0131ld\u0131. Emir b\u00fcy\u00fck yerden gelmi\u015fti: \u201cKar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kanlara, ate\u015f et! Ka\u00e7ma te\u015febb\u00fcs\u00fc halinde, ate\u015f et! Emirlerin yanl\u0131\u015f anla\u015f\u0131lmas\u0131 durumunda, ate\u015f et!\u201d \u00c7o\u011fu \u00c7e\u00e7en Rus\u00e7a anlamad\u0131\u011f\u0131 halde komutlar Rus\u00e7ayd\u0131 nedense?<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kanlar, ka\u00e7maya \u00e7al\u0131\u015fanlar, emirleri anlamayanlar katledildikten sonra di\u011ferleri i\u00e7in av ba\u015flad\u0131. G\u00fczel \u00e7ocuklar\u0131n, savunmas\u0131z kad\u0131nlar\u0131n, silahs\u0131z erkeklerin izini s\u00fcrd\u00fc askerler. Vurulanlar, gazya\u011f\u0131 d\u00f6k\u00fclerek yak\u0131lanlar, zehirli g\u0131dalarla \u00f6ld\u00fcr\u00fclenler, canl\u0131 canl\u0131 u\u00e7urumlara at\u0131lanlar\u2026 Sadece Galan\u00e7oj b\u00f6lgesinde 7 bin \u00c7e\u00e7en \u00f6ld\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fc.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bir s\u0131n\u0131flama yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131: \u201cTa\u015f\u0131nabilir\u201d ve \u201cta\u015f\u0131namaz\u201d olanlar. Hasta ve g\u00fc\u00e7s\u00fczler, \u201cta\u015f\u0131namaz\u201d stat\u00fcs\u00fcndeydi. Stalinistlerin tabiriyle \u201cta\u015f\u0131nabilir\u201d olanlar tren istasyonuna g\u00f6nderilmi\u015f ve canl\u0131 hayvan ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131nda kullan\u0131lan so\u011fuk trenlere doldurulmu\u015ftu. Cinsiyetlerine, ya\u015flar\u0131na ve geleneklerine bak\u0131lmaks\u0131z\u0131n t\u00fcm kad\u0131nlar, erkekler, \u00e7ocuklar ve ya\u015fl\u0131lar t\u0131kl\u0131m t\u0131kl\u0131m vagonlara s\u0131k\u0131\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Zalimce bir ac\u0131ya mahkum edilerek t\u0131k\u0131\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f insanlarla dolu vagonlar, 23 \u015eubat ak\u015fam\u0131 Kazakistan, K\u0131rg\u0131zistan ve Bat\u0131 Sibirya\u2019ya do\u011fru yola \u00e7\u0131kt\u0131. 20 g\u00fcn s\u00fcren ve karlarla kapl\u0131 \u201c\u00d6l\u00fcm Yolu\u201dnda ger\u00e7ekle\u015fen s\u00fcrg\u00fcn yolculu\u011funun ilk haftas\u0131nda a\u00e7l\u0131k, so\u011fuk ve hastal\u0131ktan 70 bin insan \u00f6ld\u00fc. S\u00fcrg\u00fcn d\u00f6neminde, 200 bin \u00c7e\u00e7en ve 30 bin \u0130ngu\u015f\u2019unyan\u0131s\u0131raDa\u011f\u0131stan\u2019da ya\u015fayan 29 bin Akkin \u00c7e\u00e7eninden 20 bini hayat\u0131n\u0131 kaybetti.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u0130nsanlar sadece fiziksel olarak yok edilmedi. As\u0131rlard\u0131r ya\u015fad\u0131klar\u0131 topraklardaki an\u0131lar\u0131 da ortadan kald\u0131r\u0131ld\u0131. \u00c7e\u00e7en ve \u0130ngu\u015flar\u0131n el yazmas\u0131 metinleri, dini ve felsefi eserleri \u00fclkenin her yerinden toplat\u0131larak Grozni\u2019ye getirildi. Bu paha bi\u00e7ilmez belgelerin t\u00fcm\u00fc, \u00c7e\u00e7en halk\u0131n\u0131n tarihsel belle\u011finin yok edilmesi ad\u0131na \u015fehir merkezinde birka\u00e7 g\u00fcn i\u00e7inde yak\u0131ld\u0131. \u00c7e\u00e7en ve \u0130ngu\u015f topraklar\u0131ndaki k\u00f6ylerin, sokaklar\u0131n, meydanlar\u0131n isimleri ge\u00e7mi\u015fe dair bir iz b\u0131rakmamak amac\u0131yla de\u011fi\u015ftirildi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00c7e\u00e7enler, 1944 s\u00fcrg\u00fcn\u00fcnde n\u00fcfusunun yakla\u015f\u0131k y\u00fczde 65\u2019ini yitirdi. Stalinistlerin sivil halka uygulad\u0131\u011f\u0131 ve Bat\u0131\u2019n\u0131n nedense bilmedi\u011fi, bilemedi\u011fizul\u00fcm\u00fc g\u00f6steren belgelerin \u00e7ok az bir k\u0131sm\u0131 bile \u00c7e\u00e7enlerin 1944 s\u00fcrg\u00fcn\u00fcn\u00fc ni\u00e7in hi\u00e7bir zaman unutmayaca\u011f\u0131na ve affetmeyece\u011fine dair biraz fikir verebilir.<\/p>\n<ul>\n<li style=\"text-align: justify;\"><strong>Yalharoy k\u00f6yleri:<\/strong> S\u00fcrg\u00fcn i\u00e7in toplanma noktas\u0131 ayarlamaya \u00e7al\u0131\u015fan 86 \u00c7e\u00e7en \u00f6ld\u00fcr\u00fcld\u00fc.<\/li>\n<\/ul>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li><strong> Da\u011fl\u0131k alanda HahilgeAkkha toplulu\u011fu:<\/strong> Yanlar\u0131na yiyecek yerine g\u00fc\u00e7s\u00fcz ya\u015fl\u0131, kad\u0131n ve \u00e7ocuklar\u0131 almak isteyen ailelere ra\u011fmen 32 insan \u00f6ld\u00fcr\u00fcld\u00fc.<\/li>\n<\/ul>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li><strong> Kezenoyam G\u00f6l\u00fc:<\/strong> G\u00f6le at\u0131lan \u201cta\u015f\u0131namaz\u201d \u00c7e\u00e7en say\u0131s\u0131 bilinmiyor.<\/li>\n<\/ul>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li><strong> Itum-Kale:<\/strong> Hastalar\u0131n oldu\u011fu evlere el bombas\u0131 ve molotof kokteylleri at\u0131ld\u0131. \u00d6l\u00fc say\u0131s\u0131 bilinmiyor.<\/li>\n<\/ul>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li><strong> Da\u011fl\u0131k alan Malhista:<\/strong> Burada \u00c7e\u00e7enleri ma\u011faraya sokup yok etmek Rus askerleri aras\u0131nda \u201cmoda\u201d olmu\u015ftu. Kurban say\u0131s\u0131 bilinmiyor.<\/li>\n<\/ul>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li><strong> Urus-Martan:<\/strong> \u00c7evre b\u00f6lgelerden toplanan hastalar Urus-Martan\u2019daki hastaneye getirildi. Toplam 72 hasta, hastanenin on metre \u00f6tesindeki g\u00f6\u00e7\u00fc\u011fe canl\u0131 canl\u0131 at\u0131ld\u0131 ve \u00fczerleri \u00e7\u00f6p ve molozla kapat\u0131ld\u0131.<\/li>\n<\/ul>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li><strong> A\u00e7hoy-Martan b\u00f6lgesi, Valerik k\u00f6y\u00fcn\u00fcn g\u00fcneyi:<\/strong> 10 ya\u015f\u0131ndaki o\u011flunu kurtarma umuduyla saklanan Visita Anzor vah\u015fice katledildi. O\u011flu esir al\u0131nd\u0131. 10 ya\u015f\u0131ndaki \u00e7ocuk, Shalazhi k\u00f6y\u00fcndeki camiye g\u00f6t\u00fcr\u00fcld\u00fc ve askerler futbol oynamaya ba\u015flad\u0131. \u00c7ocuk, askerlerin topla de\u011fil babas\u0131n\u0131n kafas\u0131yla futbol oynad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcp ellerinden almaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131.<\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li style=\"text-align: justify;\"><strong> GalaynChozh b\u00f6lgesi, Haybah k\u00f6y\u00fc:<\/strong> \u00c7o\u011funlu\u011funu kad\u0131n, \u00e7ocuk ve ya\u015fl\u0131lar\u0131n olu\u015fturdu\u011fu 700 ki\u015fi canl\u0131 canl\u0131 yak\u0131ld\u0131. Bu su\u00e7u i\u015fleyenler madalyayla \u00f6d\u00fcllendirildi. \u00d6lenlerin en ya\u015fl\u0131s\u0131 110 ya\u015f\u0131ndayd\u0131, en genci ise birka\u00e7 saat \u00f6nce do\u011fmu\u015ftu. Tan\u0131klardan SalambekZakriev o g\u00fcne dair \u015funu s\u00f6yl\u00fcyor: \u201cHaybah\u2019tan dumanlar y\u00fckseliyordu. Byati k\u00f6pr\u00fcs\u00fc yak\u0131n\u0131nda 4 asker bir adam\u0131 koval\u0131yordu. Adam\u0131 \u00f6ld\u00fcr\u00fcp cesedini Gehi \u0131rma\u011f\u0131na att\u0131lar. S\u00fcrg\u00fcnden 2-3 g\u00fcn sonra bir ceset bulduk. Do\u011furmak \u00fczereyken \u00f6ld\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f bir kad\u0131na aitti, g\u00f6md\u00fck.\u201d<\/li>\n<\/ul>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>\u2018S\u00fcrpriz yiyecekler\u2019<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">1913 do\u011fumlu ZiyadinMalsagov\u2019un tan\u0131kl\u0131\u011f\u0131: \u201cAskerler zehirli yiyecekler b\u0131rakt\u0131, bisk\u00fcvi ve \u015feker gibi. Bir\u00e7ok \u00c7e\u00e7en zehirlenerek \u00f6ld\u00fc.\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">1926 do\u011fumlu Mahdan\u2019\u0131n tan\u0131kl\u0131\u011f\u0131: \u201cOrdu, da\u011flardaki insanlara ac\u0131mas\u0131zca ate\u015f etti. Zehirli bisk\u00fcvi ve \u00e7e\u015fitli g\u0131dalar att\u0131lar. A\u00e7l\u0131ktan k\u0131vranan \u00c7e\u00e7enler bunlar\u0131 yedi ve \u00f6ld\u00fc.\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">2003\u2019te \u0130\u00e7kerya\u2019n\u0131n ABD temsilcili\u011fini yapan eski milletvekili ve yazar Lema Usmanov, zehirlenme iddialar\u0131yla ilgili ger\u00e7ekleri anlatt\u0131: \u201c8-11 Aral\u0131k 1995 tarihlerinde Polonya\u2019da ger\u00e7ekle\u015ftirilen \u2018Uluslararas\u0131 Kanun ve \u00c7e\u00e7en Cumhuriyeti\u2019 ba\u015fl\u0131kl\u0131 konferansa kat\u0131lan Ukrayna milletvekili Prof. \u0130van Bilas, Rusya Ar\u015fivi\u2019nden bir belge payla\u015ft\u0131. Belge, s\u00fcrg\u00fcn s\u0131ras\u0131nda \u00c7e\u00e7enlerin \u2018s\u00fcrpriz yiyecekler\u2019 diye bahsedilen g\u0131dalarla \u2018beslendi\u011fini\u2019 g\u00f6steriyor. Bu belgelerde \u00c7e\u00e7enler i\u00e7in geli\u015ftirilmi\u015f \u00e7e\u015fitli form\u00fcllerden de s\u00f6zediliyor. Mesela 1 kilo una 1 gram, 1 kilo tuza 10 gram beyaz arsenik (arsenat trioksit) eklenmesi tavsiye ediliyor. Bir di\u011fer zehir ise 1 kilo \u015fekere 10 gram, 1 litre suya 1 gram eklenmesi \u00f6nerilen sodyum arsenat\u2026 Bu \u2018s\u00fcrpriz\u2019, \u00f6zellikle \u00c7e\u00e7enlerin etli hamur yapt\u0131klar\u0131 \u2018y\u00f6resel kullan\u0131m\u2019 i\u00e7in \u00f6neriliyor. Heksojenin tereya\u011f\u0131nda \u00e7ok iyi sonu\u00e7 verdi\u011fi belirtiliyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Konferans kat\u0131l\u0131mc\u0131lar\u0131ndan Krakow Milletvekili Ryszard Boczan, g\u00fc\u00e7l\u00fc ve sa\u011fl\u0131kl\u0131 g\u00f6r\u00fcnen \u00c7e\u00e7enlerin kitlesel \u00f6l\u00fcmlerine \u015fahit olan Polonyal\u0131lar\u0131n tan\u0131kl\u0131klar\u0131n\u0131 anlatt\u0131. \u00c7e\u00e7enlerin ani ve beklenmedik \u00f6l\u00fcmlerine \u015fahit olan sadece Polonyal\u0131lar de\u011fildi. Bu \u00f6l\u00fcmler; Almanlar, Koreliler, Yunanlar ve s\u00fcrg\u00fcn edilen di\u011fer halklar taraf\u0131ndan da kaydedilmi\u015fti.\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"text-decoration: underline;\">Yararlan\u0131lan kaynaklar:<\/span><br \/>\n<a href=\"http:\/\/pda.kavkaz.tv\/eng\/content\/2003\/08\/14\/1506.shtml\" target=\"_blank\">Kavkaz.tv<\/a><br \/>\n<a href=\"http:\/\/www.chechen.org\/index.php?newsid=176\" target=\"_blank\">Chechen.org<\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Serap Canbek<\/strong><br \/>\n<em>Jineps Gazetesi, \u015eubat 2013<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>23 \u015eubat 1944, sabah\u0131n ayaz\u0131\u2026 K\u0131z\u0131l Ordu\u2019nun kurulu\u015f y\u0131ld\u00f6n\u00fcm\u00fc nedeniyle her yerde bayram havas\u0131 var. &#8220;Halk d\u00fc\u015fman\u0131&#8221; ilan edildiklerini bilmeyen, erkeklerinin \u00e7o\u011funu cepheye yollam\u0131\u015f olan \u00c7e\u00e7en ve \u0130ngu\u015flar, bu bayram g\u00fcn\u00fcn\u00fcn kanl\u0131 bir su\u00e7 sahnesine &#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[127],"tags":[],"views":5071,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12774"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=12774"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12774\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12779,"href":"https:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12774\/revisions\/12779"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=12774"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=12774"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.waynakh.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=12774"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}