Novy Aldy – Önce ve Sonra
Åžubat 2000′in ilk günlerinde hava kötü, çirkin ve soÄŸuktu. Sanki doÄŸa dört bir yana yayılmış korku hissine yanıt veriyordu.
Çeçen direnişçiler Grozny savunmasının ardından dağlara çekilmiş, çekilirken de yaralılarını ve ölülerini arkalarında bırakmışlardı. Rus politikacılar ve generaller gerçek zaferin gerçek tadına varmıştı ve bundan böyle onları durdurmak imkansızdı.
Çatışma bölgesinden kaçabilen adamlar artık savaşın hızlı bir ÅŸekilde sonlanmayacağını biliyorlardı. Önlerinde kendilerini neyi beklediklerini bilmedikleri bir gelecekle korkunç koÅŸullarda yaÅŸamaya hazırlanıyorlardı. Ama halen Grozny’de ve kenar mahallelerde kalan Çeçen siviller gelecekle çok fazla ilgilenmiyorlardı. Åžu anı yaşıyorlardı ve tedirgin bir ÅŸekilde yarının kendilerine ne getireceÄŸini bekliyorlardı. Takip eden iki ay boyunca bu durum böyle devam etti. Bu insanlar için Çeçen güçlerin ayrılması bir anlamda hayatta kalma ÅŸansıydı ya da en azından öyle görünüyordu.
3 Åžubat günü ÅŸehre yönelik bombardımanın ÅŸiddeti azaldı. Takip eden gün ise büsbütün yatıştı. Rus askeri araçları ve zırhlıları ÅŸehrin bir bölgesinde ve kentin kenar mahallelerinde birbiri ardında önceleri belli belirsiz sonraları ise artan bir kararlılıkla görülmeye baÅŸlandı. Az sayıda olduklarını görmek mutluluk vericiydi ama az da olsalar korku salıyorlardı. Ä°nsanlar en azından ÅŸehir ÅŸimdi Rus güçlerinin kontrolü altına girmiÅŸse, kentin 24 saat durmaksızın devam eden rastgele bombalanmasının kesileceÄŸini düşünüyordu. Ä°nsanlar ÅŸimdi en kötü belaların ve tehlikelerin sona erdiÄŸine inanmak istiyordu. Kentin hemen dışındaki Novy Aldy (Yeni Aldy) Köyü’nde insanlar evlerinin çatılarını onarmaya, yıkılan ve kırılan camlarını yamamaya baÅŸlamıştı.
Burada, köydeki mop-up (temizlik) operasyonunu, bu operasyonda öldürülen insanların sayısını ve insanların ölen yakınlarıyla karşılaÅŸtıklarında yaÅŸanılanları tasvir etmeyeceÄŸim. Orada yaÅŸanılanların hepsi ayrıntılarıyla Ä°nsan Hakları Merkezi Memorial’in belgelerinde açıklanıyor. Ben sadece bir düzeltme yapmak istiyorum: Rus askeri güçlerinin Yeni Aldy’de yaptıkları olaÄŸandışı ya da alışılagelmedik ÅŸeyler deÄŸildi. Rus askeri güçlerinin standartlarını düşünürsek burada sergiledikleri vahÅŸet fevkalede kötü bir hareket deÄŸildi. Buradakinden daha az korkunç olmayan suçlar ÅŸehrin diÄŸer bölgelerinde ve komÅŸu köylerde de iÅŸlendi. Ve uzun bir süre buna devam ettiler.
En katı tahminlere göre bile, Ocak 2000 içerisinde Staropromyslovsky bölgesinde birkaç yüz sivil Rus askeri güçlerinin ellerinde hayatını kaybetti. Öldürülenler hemen gömülmediler, zira Ruslar bir yandan sivilleri öldürmeye devam ediyordu. Cesetlerin çoğu hayvanlar tarafından kemirildi, tamamen iskeletleşmiş ve tanınmaz bir hal aldıktan sonra toplanarak mezarlıklara taşındılar.
Alkhan-Yurt ve Starye Promysly (Eski Promysly)’deki olaylar Grozny’deki çatışmaların gölgesinde kaldı. Ä°nsanların çığlıkları top mermilerinin gürültüsünde kayboldu. Ancak Yeni Aldy’deki katliam gürültüler sona erdikten sonra yapıldığı için, onların yankıları kulakları sağır ediyor gibi.
Yeni Aldy’den sonra Rus askeri güçleri direniÅŸe karşı koymak için insanları biraraya toplama tarzı operasyonlar üzerinde odaklandı. Bu operasyonların temel özelliÄŸi nüfusun belli bir parçasına – savaÅŸma yaşı içerisindeki erkek nüfusa – yönelik ÅŸiddet uygulanmasıydı. Operasyonlar dikkatlice planlandı ve yerine getirildi, askeri komutanlar ve siyasi liderlik üzerinde neler olup bittiÄŸine iliÅŸkin hiçbir şüphe oluÅŸturulmadı. Tüm bunlara sivillerin esir alınması ve iÅŸkence görmeleri, eÅŸyaların yaÄŸmalanması, yasadışı gözaltına alınmalar, ölüm, ölüm ve ölümü ilave edin…
Yeni Aldy bile toplu katliamlara bir son getirmedi.
05.02.2010
Usam Baysayev, Prague Watchdog
Bir yanıt bırakın!