Çeçen Cumhuriyeti İçkerya Silahlı Kuvvetleri’nde Albay rütbesiyle görev yaparken Rus işgal güçlerine esir düşen Salaudin Khasmagamadoviç Timirbulatov esir tutulduğu Rus ceza kolonisinde hayatını kaybetti.

Salaudin Timirbulatov, 22 Ağustos 1960 tarihinde Çeçenya’nın Şali bölgesindeki Tumsa-Borze köyünde dünyaya geldi. Sovyetler Birliği’ndeki zorunlu askerlik hizmeti dışında sürekli köyünde ikamet eden ve tarımla uğraşan Salaudin, kullandığı traktöre atıfla arkadaşları ve Çeçen birlikleri arasında “Traktörcü” lakabıyla biliniyordu. 1980 yılında siyasete giren Timirbulatov ilçe konseyine başkan yardımcısı olarak seçildi. 1991 yılında Çeçen Cumhuriyeti İçkerya’nın bağımsızlığını ilan etmesinin ardından Çeçen Cumhuriyeti İçkerya Silahlı Kuvvetleri’ne katıldı. 1994 yılında Rusya Federasyonu ordusu Çeçenya’yı işgal ettiğinde General Balavdi Beloev kumandasındaki Şatoy Alayı’nda Albay rütbesiyle vatan savunmasına katıldı. Çeçen ordusunun Kızılordu’yu ülkeden kovmasının ardından barış döneminde Şatoy Bölgesi güvenlik birimini yönetti. 1999 yılında Çeçen Cumhuriyeti İçkerya’nın Rusya Federasyonu tarafından ikinci kez işgal edilmesiyle birlikte yeniden vatan savunmasındaki yerini aldı. Mart 2000’de taburundaki yaralı Çeçen savaşçıların tedavisini gerçekleştirmek ve yiyecek tedarik etmek için gittiği Şali bölgesindeki Argun nehri kıyısında bulunan Duba Yurt köyünde Rus işgal güçlerine esir düştü. Timirbulatov, Rus işgal güçlerine ilk esir düşen ve Rusya Federasyonu tarafından yargılanan saha komutanıydı.

Albay Salaudin Timirbulatov, Rusya Federasyonu’na esir düştükten sonra Nalçik Bölge Mahkemesi’nde düzmece bir yargılamayla karşılaştı. Kaderin garip bir cilvesi olsa gerek, mahkeme başkanı, Çeçen-İnguş halkıyla birlikte 1944 yılında Sibirya’ya sürgüne gönderilen Balkar halkından Mukhamed Almezov’du. Almezov ilk oturumu açtığı zaman, kimlik tespiti için Salaudin Timirbulatov’a mesleğiniz nedir, ne işle iştigal ediyorsunuz diye sordu. Timirbulatov Rusya Federasyonu emrinde çalışan yargıca “Siz işgalcilere karşı savaşıyorum, vatanımı müdaafaa ediyorum” şeklinde bir yanıt vererek sözde mahkemede siyasi bir savunma yapacağının da ilk işaretini vermişti. Rus savcı Vladimir Kravchenko iddianamesini okurken Timirbulatov’u “omzuna taktığı üç yıldızlı apoletle kendisinin İçkerya ordusunda bir albay olduğunu söylüyor… 200 kişilik bir gruba kumanda etmekteydi…” gibi ifadelerle tanımlarken, Nisan 1996’da Rus ordusunda paralı asker olarak görev yapan Sergei Mitryayev’i öldürmek ve buna ilave uydurma 23 suçlamayla ölüm cezasına çarptırılmasını istemişti.

Salaudin Timirbulatov kendisi hakkında ileri sürülen suçlamaların birisi hariç hepsini reddetmiş, kendisinin Çeçen Cumhuriyeti İçkerya Silahlı Kuvvetleri’nde görev yapan bir subay olduğunu defaatla dile getirmiş ve yargılamasının savaş hukukuna uygun bir şekilde yapılmasını talep etmişti. Timirbulatov, Rus paralı asker Sergei Mitryayev’i ise öldürdüğünü kabul etmiş, bunu da Çeçen toplumunda asırlardır süregelen kan davası adetiyle açıklamıştı. Timirbulatov, Rus paralı askerin kuzenine tecavüz ederek öldürdüğünü, hatta aynı paralı askerin kuzenine ait bir kolyeyi de Şali’de bir pazarda satmaya çalıştığını anlatmıştı. Yine mahkemede tanık olarak ifade veren ve işgalci Rus ordusunda Binbaşı rütbesiyle görev yapan Anatoly Mogutnov, 1996 yılında içinde bulunduğu özel birliğin yaralı Rus askerlerini almak için helikopterle Çeçenya’ya iniş yaptığını ama ağır ateşe maruz kalan helikopterin kendilerini almadan kaçtığını, kendisinin de içinde bulunduğu grubun Albay Salaudin Timirbulatov tarafından esir alındığını anlatmıştı. Tanık, kendilerine son derece iyi davranıldığını, dayak ya da işkence görmediklerini, Rus ordusunun federal hapishanede esir tuttuğu bazı Çeçenlere karşı takas edileceklerini söylediklerini beyan etmişti. Tanık beyanlarına ve gerçek dışı iddialara rağmen, Salaudin Timirbulatov ölüm cezasına çarptırılmış, ancak Rusya Federasyonu’nun Avrupa Konseyi’ne girebilmek için idama ilişkin kabul ettiği moratoryum nedeniyle cezası ömür boyu hapis cezasına dönüştürülmüştü.

Albay Salaudin Timirbulatov’un ailesi tarafından düzenli olarak ziyaret etmesinin engellenmesi için de evine 1700 km mesafede bulunan, Rusya Federasyonu’nun Kazakistan sınırındaki Orenburg bölgesindeki Sol-Iletks şehrinde yer alan Çornıy Delfin (Siyah Yunus) İK-6 Özel Rejimli Islah Kolonisi’ne sevkedildi. Rusya’nın en eski ve en acımasız hapishanelerinden birisi olarak bilinen bu hapishanede tam 25 yıl tutulan Salaudin’in hayatının son anına kadar maruz kaldığı sistematik işkencelerden bazıları şunlar oldu:

• Gözleri Bağlı Yürüme : Esirler hücre dışına çıkarıldıklarında gözleri bağlanır veya başlarına siyah torba geçirilir.
• “L Formu” Pozisyonu : Koridorlarda yürütülürken ise esirlerin bellerinden iki büklüm öne eğilir, elleri arkadan kelepçelenerek yukarı doğru kaldırılır. Bu pozisyon ile gardiyanların esiri tamamen kontrol altında tutması sağlanır.
• 24 Saat Kamera ve Işık: Hücrelerdeki ışıklar geceleri dahil olmak üzere hiçbir zaman kapatılmaz. Esirler sürekli kamera gözetimindedir ve battaniyeyi başlarına çekerek uyumaları kesinlikle yasaktır.
• Hücre Düzeni: Hücreler kalın çelik parmaklıklarla bölünmüş iki katmanlı bir kafes şeklindedir. Esirler günün 23 saatini bu dar hücrelerde geçirir, günde sadece 1 saat kapalı bir havalandırma avlusuna çıkarılırlar.
• Sosyal İzolasyon: Diğer esirlerle ya da mahkumlarla konuşmak, fısıldaşmak veya herhangi bir temasta bulunmak yasaktır. Kurallara uymayanlar için hücre içinde hücre hapsi cezası uygulanır.
• Kelepçeli Mürekkepler: Garip bir şekilde bu hapishanede kitap, gazete ya da dergi dahi okumak yasaktır.

1774 yılında inşa edilen Siyah Yunus’a giren hiçbir esirin canlı çıkamayacağı ve infaz edilmekten çok daha ağır psikolojik bir süreçten geçtikleri söylenir. Aynı hapishanede tutulan bir grup diğer Çeçen esir gibi, Temirbulatov’da 25 yılı aşkın bir süredir bu katı disiplin altında yaşamını sürdürmek zorunda kaldı ve yakalandığı ağır tüberküloz nedeniyle hayatını kaybetti.

Dala gazot gobal doyla Salaudin, Dala geç doyla! Dala yalsamanexkh vovsheх tuхiyla vay masso a!

Çeçenya’da insanların Rus destekli rejimin yanında olduğunu anlatanlara, Albay Salaudin Timirbulatov’un naaşını alıp defnedilmek üzere köye getiren konvaya bakmalarını, taziye için Çeçenya’nın dört bir yanından gelen binlerce insana bakmalarını tavsiye ediyoruz, çünkü bazen bir taziye dahi görmek isteyenlere çok şey anlatır :

Geçtiğimiz günlerde propaganda yapmak üzere Türkiye’ye gelen Rus destekli rejimin temsilcilerinden Magomed Khambiyev, Çardak’ta gençlere kendisini İçkerya’nın bir komutanı olarak tanıtıyordu. Khambiyev böbürlenerek kendisinden bahsettiği o dönemde birlikte omuz omuza çarpıştığı isimlerden sadece birisi olan Salaudin’in cenaze törenine katılmaktan korktuğu gibi, patronlarını kızdırabileceği düşüncesiyle uzaktan bir taziye dahi veremedi. Tıpkı yıllar önce İçkerya’nın özgür dağlarından Ramzan Kadırov’a seslendiği o meşhur videoda söylediği gibi, herkes kendisine layıklarla kendi cinsinden olanlarla birliktedir.

Waynakh Online